Hoe kan ik als omstaander omgaan met Parkinsonpatiënten tijdens hun off moment?

Jolien Wevers Linde Peters Laura Davids Luk De la Haye Alice Ingabire
Parkinsonpatiënten en hun omgeving hebben het vaak moeilijk met dat zij niet altijd even goed kunnen functioneren. Het is van belang hen te duiden dat dit niet abnoraal is in het ziekteproces.

Pakrinson wat als het je morgen treft?

Stel dat een van je ouderes morgen de diagnose krijgt dat hij of zij aan de ziekte van Parkinson lijdt. 
Weet jij dan wat dit wilt zeggen of hoe zij verder kunnen functioneren? 

De ziekte van Parkinson komt meer en meer voor door de D-vergrijzing, maar wat is nu eigenlijk de ziekte van Parkinson? Dit is een langzame progressieve aandoening van het zenuwstelsel ( in de hersenen). Deze wordt gekenmerkt door beven (tremor) in rust, stijfheid ( rigiditeit) en traagheid. De ziekte van Parkinson heeft te maken met de overdracht van een neurotransmittor namelijk dopamine. Hierbij is er een te kort wat leidt tot verlies aan coördinatie en planning van onze bewegingen. Verder heeft dopamine ook invloed op onze stemming en emotie. 

Vaak heeft de omgeving (familie en vrienden) er het moeilijk mee met dat ze niet altijd even goed kunnen functioneren zoals voor de diagnose ondanks ze therapietrouw zijn ( innemen van medicatie en volgen van fysiotherapie). Het is van belang te weten dat de persoon zelf hier niets aan kan doen. 

Niet enkel kan er gebruik gemaakt worden van orale medicatie indien met aan wettelijk bepaalde voorschriften voldoet kan er een pomp geplaatst worden die verbonden wordt met de dunne darm of er kunnen elektroden geplaatst worden in de herenen.

Het is van belang de persoon blijvend te stimuleren maar op zijn eigen tempo. Weet dat er altijd een off moment kan zijn.

Weet je nu wat je kan verwachten bij de ziekte van Pakrinson? 

Bibliografie

Anderson, M., Chalk, A., Mackay-Sim, A., Matigian, N., Mellick, G., Silburn, P., Sutherland, G.,& Wells, C. (2009). A Cross-Study Transcriptional Analysis of Parkinson’s Disease. Plose One Journal, 4 (3), 4995. Barbosa, E., Chien, H. & Santos, J. (2014). Specifity and Sensibility of 9-Itens Wearing-off Questionnaire in Brazilian Parkinson disease patient sample. Arquivos de Neuro-psiquiatra, 72 (11), 867-873. Doi: 10.111590/0004-282X20140166 Berquint, F., Groznik, V., Haubenberger, D., Johansson, A., Memedi, M., Mozina, M., Nyholm, D. Sadikov , A.,& Zakbar, J. (2015).Automatic spiral analysis for objective assessment of motor symptoms in Parkinson disease. Sensors,15,23727-23744. Doi: 10.3390/s150923727 CM (n.d.) verhoogde tegemoetkoming. Geraadpleegd op 3 april 2017 http://www.cm.be/diensten-en-voordelen/ziekte-en-behandeling/specifieke… Cole, M., Davids, K., Heather, N., Henning, E., Kerr, G., Qui, F., & Silburn, P. (2013). Effects of Textured Insoles on Balance in People with Parkinson’s Disease. PLoSe one (8) 12 e83309. doi:10.1371/journal.pone.0083309 Cox, K., De Louw, D., Kuper, C., & Verhoef, J., (2012). Evidence – based practice voor verpleegkundigen (3de druk). Den Haag: Boom Lemma uitgevers. Esselink, R., Tendolkar, I., & Timmer, M. (2014). Depressie bij de ziekte van Parkinson: de huidige stand van zaken. Tijdschrift voor neuropsychiatrie en gedragdsneurologie (4) 100- 109. European Parkinson’s Disease Association, (2017). Geraadpleegd op 24 februari 2017, http://www.epda.eu.com/en/pd-info/symptoms/rating-scales/?Opentab=c1,3#… Ewout, B., & Wiebe, B. (2001). De ziekte van Parkinson: Oorzaken en verschijnselen, medische behandeling en zelfhulp, omgaan met patiënten. Inmerc bv, Wormer. 33 Flens, C., & Kollaard, S. (2012). Zorgboek Parkinsonismen. Ten Brink, Meppel. Hein, J., & Lüllmann, H., & Mohr, K. (2012) Atlas van de farmacologie. Amsefoort: ThiemeMeulenhoff Kalia, V. L., & Lang, E. A. (2015). Parkinson’s disease. The lancet, 386, 896-912. Martens,S.(2016) neurologische verpleegkunde: parkinson. Genk: UCLL Oertel, W., & Schulz, J.B. (2016). Current and experimental treatments of Parkinson disae: A guide for neuroscientists. Journal of neurochemistry, 139, 325-337. Doi: 10.1111/jnc.13750 Parkison Liga. (2013). Geraadpleegd op 4 januari 2017, http://www.parkinsonliga.be/ Parkinsonnet. Geraadpleegd op 14 maart 2017 http://parkinsonnet.nl/ Parkinsonplaza. Geraadpleegd op 14 maart 2017 http://www.parkinsonplaza.nl/ Parkinson-vereniging. Geraadpleegd op 14 maart 2017 https://www.parkinson-vereniging.nl/ Stacy, M. (2010). The wearing-off phenomenon and the use of use of questionnaires to facilitate its recognition in Parkinson’s disease. Springer, 117, 837-846. Doi: 10.1007/s00702-010-0424-5 Vlaamse parkinsonliga (n.d.) symptomen Parkinson. Geraadpleegd op 26 december 2016 http://www.parkinsonliga.be/nl/symptomen_13.aspx 7.2.figuren figuur 1: indeling hersenen http://www.menselijk-lichaam.com/medicijnen/middelen-tegen-de-ziekte-va… figuur 2 :dopamine overdracht t.h.v. hersenen https://dgcbio.wikispaces.com/Parkinson%27s+Disease Figuur 3: wearing off verloop tussen de medicatie inname. 34 Stacy, M. (2010). The wearing-off phenomenon and the use of use of questionnaires to facilitate its recognition in Parkinson’s disease. Springer, 117, 837-846. Doi: 10.1007/s00702-010-0424-5

Universiteit of Hogeschool
Verpleegkunde
Promotor
Jolien Wevers
Kernwoorden