An economic and policy approach of short sea shipping and inland navigation as alternative transport modes for the European hinterland.

Edwin Verberght
Persbericht

An economic and policy approach of short sea shipping and inland navigation as alternative transport modes for the European hinterland.

De economische activiteit in Europa kende na de pijnlijke gebeurtenissen van 11 september 2001 een voelbare vertraging.
Sinds enkele jaren slaagt de economie zicht te herpakken en dit kent zijn invloed op de transportsector in de gehele EU - 27.
Dat is goed nieuws voor mensen die afstuderen in transportstudies of die werken in deze sector, maar minder goed nieuws voor het milieu en voor de maatschappij. Want de groei van het transport lijkt in de gehele Europese Unie nog steeds grotendeels te worden opgeëist door het wegvervoer. Het goederenvervoer op de weg groeit nog steeds sneller en meer significant dan andere modi in de EU. Door dit fenomeen van de laatste decennia slibben stilaan de wegen toe, kent men een hoog aantal dodelijke ongevallen op de weg en worden de eerste gevolgen van het broeikaseffect voelbaar. De enorme problemen overtuigen langzaam maar zeker de beleidsmakers en de publieke opinie van de noodzaak tot een grondige verschuiving van het goederenvervoer van de weg naar betere vervoersmodi zoals shortsea shipping en binnenvaart.  De ervaringen in de EU-15 leren ons dat deze verschuiving enkel mogelijk is bij een sub – optimale logistieke verdeling, dwz. een situatie wanneer een andere configuratie van de vervoersketen zou leiden tot betere bedrijfsresultaten. De ontwikkelingen in de intermodale logistiek bieden aan deze problematiek belangrijke oplossingen. Een betere keuze van mix van vervoermodi en een sterke integratie van de verschillende modi kunnen leiden tot een optimale vervoersketen met een zo laag mogelijke logistieke kost.
Intermodaliteit let daarbij tevens op de sociale aanvaardbaarheid van de gekozen vervoersmodi.  Daarom spelen shortsea shipping en binnenvaart een belangrijke rol in de hedendaagse intermodale configuratie. Deze modi zijn namelijk relatief goedkoop, betrouwbaar, veilig en milieuvriendelijk. Toch kennen deze modi enkele belangrijke hinderpalen waardoor ze niet volledig tot ontwikkeling kunnen komen. Ze zijn nog steeds onvoldoende gekend en bemind bij het grote publiek. Ten tweede, shortsea shipping en binnenvaart hebben af te rekenen met een weinig doorzichtig en zeer omslachtige regelgeving. Dit vereist een meerkost in het opvolgen van de betreffende politiek die niet alle betrokken ondernemingen als wenselijk beschouwen. Deze complexe institutionele setting werkt bovendien marktonzekerheid in de hand met negatieve effecten op de investeringen. Vervolgens kampen deze modi met een inlandse infrastructuur die niet overal in Europa even toegankelijk is door slecht onderhoud of door het ontbreken van belangrijke verbindingen.
In deze scriptie vroeg ik me af wat shortsea shipping en binnenvaart economisch en beleidsmatig betekenen en dit in een intermodale setting. Deze scriptie biedt anno 2007 een snapshot op deze modi en hun problemen. Eerst begin ik met een bespreking van de belangrijkste concepten in het logistieke gebeuren. Daarna behandel ik de invloed van de economische activiteit op het transport. Vervolgens beschrijf ik shortsea shipping en binnenvaart. Hier staan de problemen en het Europese beleid centraal.

Bibliografie
  • Barents R. en Brinkhorst L.J., Grondlijnen van Europees Recht, Kluwer, Deventer, 2003, pag. 183-184
  • Blauwens G., De Baere P. en Van de Voorde E., 2001, Vervoerseconomie, Standaard Uitgeverij, Antwerpen, pag. 30 – 32, 54 – 63, 278, 283 – 287, 371 – 415  
  • Belgische Senaat, 2001, Art. 1 in de memorie van toelichting,  ZITTING 2000-2001, 11 MEI 2001, Wetsontwerp houdende instemming met het Aanvullend Protocol nr. 5 bij de Herziene Rijnvaartakte, en met de Verklaring, gedaan te Straatsburg op 28 april 1999 
  • Bursens P., Helsen S., 2005, The OMC, a legitimate mode of governance?, UA 
  • Claessens E., 1973, Railroads and Inland Waterways synthesis, studiecentrum voor economisch en sociaal onderzoek, UFSIA, pag. 18 – 20 
  • Claessens E. 2003, 30x30 matrix van de totale handelstromen in de EU 30 (in 1000 EUR) 
  • COM, 1969, Verordening 1191/69/EG betreffende het optreden van de lidstaten ten aanzien van met het begrip openbare dienst verbonden verplichtingen op het gebied van het vervoer per spoor, over de weg en over de binnenwateren  
  • COM, 1970, Verordening 1107/70/EG betreffende de steunmaatregelen op het gebied van het vervoer per spoor, over de weg en over de binnenwateren. 
  • COM, 1976, Richtlijn 76/135/EG van de Raad, inzake de wederzijdse erkenning van scheepsattesten voor binnenschepen, Brussel 
  • COM, 1980, richtlijn betreffende de statistische registratie van het goederenvervoer over de binnenwateren, 80/1119/EEG 
  • COM, 1982, Richtlijn 82/714/EG, die de erkenning van de verschillende vaarbewijzen beschrijft, Brussel 
  • COM, 1991, Verordening 3921/91/EG van de Raad van 16 december 1991 tot vaststelling van de voorwaarden waaronder vervoersondernemers worden toegelaten tot binnenlands goederen- en personenvervoer over de binnenwateren in een Lidstaat waar zij niet gevestigd zijn 
  • COM, 1995, richtlijn 95/64/EG, betreffende statistische informatie over het zeevervoer van goederen en passagiers, Brussel 
  • COM, 1996, verordening nr. 1356/96 van de Raad tot vaststelling van gemeenschappelijke voorschriften voor het vervoer van goederen of personen over de binnenwateren, tussen de Lidstaten, om voor dit vervoer het vrij verrichten van diensten te verzekeren. Artikel 1 
  • COM, Richtlijn 96/75/EG van de Raad van 19 november 1996 houdende voorschriften inzake bevrachting en prijsvorming in de sector nationaal en internationaal goederenvervoer over de binnenwateren in de Gemeenschap 
  • COM, 1997, Mededeling van de Commissie aan de Raad,aan het Europees Parlement,aan het Economisch en Sociaal Comité en aan het Comité van de Regio's - 97/243/EG,  Intermodaliteit en Intermodaal vrachtvervoer in de Europese Unie - Een systeembenadering van het vrachtvervoer - Strategieën en acties voor het verhogen van efficiëntie,dienstverlening en duurzaamheid. 
  • COM, 1999, Verordening 718/1999 van de Raad betreffende het beleid ten aanzien van de capaciteit van de communautaire binnenvaartvloot, met het oog op de bevordering van het vervoer over de binnenwateren.
  • COM, 2001, Brochure Witboek, Het Europese vervoersbeleid tot het jaar 2010: tijd om te kiezen, Luxemburg
  • COM, 2001, Witboek Het Europese vervoersbeleid tot het jaar 2010: tijd om te kiezen, Brussel, pag. 11 –15, 51 – 55
  • COM, EUROSTAT, 2002, EU Intermodal Freight Transport, Key statistical data 1992-1999, Working papers and studies, Luxemburg, pag. 53
  • COM, 2002, Voorstel tot amendering van richtlijn 1999/32/EG, betreffend de zwavelinhoud van brandstof voor het zeevervoer
  • COM, 2002, mededeling betreffende de strategie om atmosferische emissies van zeeschepen te verminderen
  • COM, 2003, Mededeling van de Europese Commissie 2003/155/EG, actieprogramma ter bevordering van de korte vaart, Brussel, pag.3 – 5
  • COM, 2003, Mededeling 2003/253/EG, actieprogramma voor de douane in de Europese Gemeenschap, pag.1
  • COM, 2003, Verordening 1382/2003/EG van het Europees Parlement en de Raad van 22 juli 2003 betreffende de toekenning van communautaire financiële bijstand om de milieuprestaties van het vrachtvervoersysteem te verbeteren (Marco Polo - programma), blz. 1 – 5
  • COM, 2003, Directoraat - Generaal voor Onderzoek, External Costs, Research results on socioenvironmental damages due to electricity and transport, Brussel
  • COM, 2004, Mededeling 2004/453/EG van de commissie aan de raad, het Europees parlement, het EESC en het Comité van de Regio’s over de korte vaart, Brussel, pag. 2 – 3, 8 – 9
  • COM, 2005, 2005/44/EG Richtlijn betreffende geharmoniseerde River Information Services (RIS) op de binnenwateren in de Gemeenschap
  • COM Eurostat, 2005, Europe in figures - Eurostat yearbook 2005, Paper publication
  • COM, EUROSTAT, 2006, Amerini G, SSS of goods 2000 – 2005, , in Statistics in focus, pag.4 – 5
  • COM & CCR, 2006, Marktobservatie v.d. Europese binnenvaart, DG TREN & CCR, pag.9 – 11, 14 – 21
  • COM, EUROSTAT, 2006, EU Energie en vervoer in cijfers: Statistical Pocketbook 2006
  • COM, 2006, Verordening van het Europees Parlement en de Raad van 6 september 2006 betreffende de statistiek van het goederenvervoer over de binnenwateren
  • COM, 2006, mededeling van de commissie ten aanzien van de Raad en het Europees Parlement, Keep
  • Europe moving – sustainable mobility for our continent. Tussentijdse evaluatie van het transportwitboek van de Europese Commissie van 2001, pag. 7 – 9, 6 – 8, 19, 20, 23 – 25, 92 – 93
  • COM, 2006, REPORT on the promotion of inland waterway transport: NAIADES, an integrated
  • European Action Programme for inland waterway transport 2006/2085, Raad, persmededeling, Vervoer,
  • Telecommunicatie en Energie, Luxemburg, 8 en 9 juni 2006, pag. 5 – 6
  • COM, 2006, Commission staff working document, annex to the Communication from the Commission on the promotion of inland waterway transport “Naiades”, an Integrated European Action Programme for Inland Waterway Transport, Brussel, pag. 23
  • COM, 2006, Mededeling van de Commissie 2006/380, tussentijdse evaluatie van het programma voor de bevordering van de korte vaart, Brussel, pag. 2 – 4
  • COM, 2006, Verordening 1998/2006/EG betreffende de toepassing van de artikelen 87 en 88 van het
  • Verdrag op de – minimissteun
  • COM, EUROSTAT, 2007, real GDP growth rate, 1997 – 2006
  • De Decker M. J., 1991. Beginselen van Belgisch binnenvaartrecht, 312 – 314
  • ECMT, 2005, European Conference of Ministers of Transport, Trends in the Transport Sector 1970 –2003
  • EESC, 2004, "Naar een pan-Europese regelgeving voor de binnenvaart" Publicatieblad Nr. C 010 van 14/01/2004 blz. 49 –57
  • EESC, 2006, ADVIES van het Europees Economisch en Sociaal Comité over, Het institutioneel kader voor de binnenvaart in Europa (initiatiefadvies); Brussel, TEN/222, pag. 5
  • EFIN - Rapport, 2004, Een nieuw institutioneel kader voor de binnenvaart, European Framework for Inland Navigation
  • Kinnock N., 1995, COM 95/691, Europese Commissie, Towards fair and efficient pricing in transport policy, options for internalising the external costs of transport in the European Union, , Brussel
  • Lombardo G., 2004, Short Sea Shipping: Practices, Opportunities and Challenges, TransportGistics, Inc., White Paper Series
  • Macharis C. en Verbeke A, 1999, Intermodaal vervoer, Economische en strategische aspecten van het intermodaal vervoer in Vlaanderen, Garant, Leuven, pag. 26 – 29,
  • Meersman H. en Van De Voorde E., 1996, Prognoses van de vraag naar goederenvervoer. Cijfers bij economische groei, modale keuze en vervoerbeleid, Energie en Milieu, Pag. 131 – 136
  • Meersman H. en Van De Voorde E., 2005, Decoupling of Freight Transport and Economic Activity: Realism or Utopia?, in ECMT (ed), 50 years of Transport Research: Experience Gained and Major Challenges Ahead, OESO publicatie, Parijs, pag. 9 – 34
  • Ministerie van Verkeer en Waterstaat, 1997, Internationale studie intermodaal transport, Den Haag,
  • Ministerie van Vlaamse Gemeenschap, 2002, Besluit van de Vlaamse regering betreffende de verscherpte loodsplicht voor vaartuigen in de Belgische territoriale zee en vaarwateren onder de bevoegdheid van het Vlaamse Gewest, art.1, lid 5 – 6
  • Peeters C, Verbeke A, Declercq E. en Wijnolst N., 1995, Analysis of the Competitive Position of SSS:
  • development of policy measures – The Corridor Study, Delft, Delft University Press, 414
  • Peeters C en Webers H., 2006, European Maritime Clusters: Solving the definition and data puzzle, Dynamic European Maritime Clusters, Dutch Maritime Network Series, publicatie no. 30, Universiteit Delft, pag.135
  • PINE-groep, 2004, Studie “Prospects of Inland Navigation within the Enlarged Europe”, pag. 3 – 6
  • Promotiebureau SSS Vlaanderen, 2005, De EU-uitbreiding en SSS, Antwerpen, pag. 1
  • Radaelli M.C., 2003, The Open Method of Coordination: A new governance architecture for the European Union? SIEPS, Zweden, pag. 51
  • Somers E., 2004, Inleiding tot het internationaal zeerecht, Kluwer, Mechelen: 19 – 63
  • Senden Linda A.J., Soft Law, Self-Regulation and Co-Regulation in European Law: Where Do They Meet?, vol 9.1 ELECTRONIC JOURNAL OF COMPARATIVE LAW (januari 2005),
  • Senden Linda A.J., De toevlucht tot Soft Law door de Europese Commissie, Regelmaat, 1997, pag. 228
  • Trubek, D. M., Mosher, J.S., 2003, New Governance, Employment Policy and the European Social Model. Governing Work and Welfare in a New Economy. European and American Experiments. J. T. Zeitlin, D. Oxford, Oxford University Press.
  • UNITE project – Final report, 2003, Environmental costs cover air pollution, noise and global warming costs. Unification of accounts and marginal costs for Transport Efficiency. 5th Framework – Transport RTD.
  • Vanden Bogaerde F., 2006, Kluwer Vrachtinfo, nr.99, Jaargang 11, pag. 4 - 5
  • Van Hooydonck E, 2006, Zee- en transportrecht, UA, documentatiemap
  • Verberght E., 2006, De Europeanisering van het Binnenvaartbeleid, UA, Antwerpen, pag.11 – 19
  • Verhaege W. en Verbeke A., 1997, De economische betekenis van SSS voor de EU: huidige situatie en toekomstmogelijkheden, deel I, Antwerpen, pag. 3 – 6, 12 – 13
Universiteit of Hogeschool
Maritieme Wetenschappen
Publicatiejaar
2007
Kernwoorden
Share this on: