De verwoestende impact van hiv-gerelateerd stigma en de verpleegkundige (voor)zorg bij de seropositieve zorgvrager

Kelly Van Driessche
Persbericht

De verwoestende impact van hiv-gerelateerd stigma en de verpleegkundige (voor)zorg bij de seropositieve zorgvrager

Stigmatisering is zo oud als de mensheid zelf, maar de redenen waarom men als deviant  beschouwd kan worden van de maatschappelijke standaard norm en de mate waarin men risico loopt op sociale isolatie uit de maatschappij en de bijhorende discriminatie variëren. Deze redenen  zijn onder meer  afhankelijk van de tijdsgeest, de ontwikkeling en cultuur van een  volk, etnische en geografische verschillen  en van het ethisch denkvermogen van het individu.  Hiv- gerelateerde stigmatisering is nog altijd een universeel verschijnsel en heeft bewezen schadelijke effecten  op de  gezondheidstoestand-en beleving van de seropositieve patiënt. Hiv-gerelateerd stigma is net zoals het hiv-virus zelf nog niet uitgeroeid.  Hiv wordt nog steeds in vele ontwikkelingslanden als pandemie ervaren.  Door de wetenschappelijke evolutie en het ontwikkelen van HAART-therapie, evolueert hiv meer en meer van een fatale naar een chronische aandoening, op voorwaarde dat een besmetting met hiv tijdig gedetecteerd wordt en dat men behandeld wordt met anti-retrovirale therapie. Deze antiretrovirale therapie is echter nog niet voor iedereen beschikbaar en mede daardoor verspreidt hiv zich nog steeds sterk in ontwikkelingslanden en valt het daar wel nog te beschouwen als dodelijke aandoening en kan men in die landen niet spreken van een gestegen gemiddelde levensverwachting voor seropositieve personen. Door de angst voor besmetting van hiv als dodelijke aandoening zal de stigmatisering van hiv- patiënten op die plaatsen nog zwaarder doorwegen .

Binnen het domein van de gezondheidszorg groeit de aandacht voor het (h)erkennen van stigmatisering en het integreren van interventies met als doel actuele stigma’s te doorbreken en te reduceren, omdat het van klinisch belang is voor de zorgvrager en omdat het zijn belang toont in het kader van de volksgezondheid.  

De attitude  van verpleegkundigen en gezondheidsmedewerkers ten opzichte van seropositieve mensen kan positief  beïnvloed worden, door de mythes met betrekking tot hiv-transmissie  te doorprikken en  de kennis rond hiv op te frissen of uit te diepen  en daardoor  het begrip stigmatisering minder abstract te maken.  

Tot slot worden er  een aantal (universele) voorzorgsmaatregelen aangereikt, die binnen het verpleegkundige werkveld toegepast kunnen worden en het gevoel van veiligheid zullen verhogen en wordt de EHBO procedure behandeld en worden de therapeutische mogelijkheden na blootstelling aan een hoog risico contact met een seropositieve zorgvrager, praktisch georiënteerd binnen het verpleegkundige werkveld in België, besproken.

Bibliografie

 

Referenties

Artikels en boeken:

BEERTSEN, W., et al., studieboek Paradontologie, 2009, Bohn Stafleu van Loghum.

BROWN, CHARLOTTE et al., ‘Depression stigma, race and treatment seeking behavior and attitudes’,

Journal Of Community Psychology, 2010, Vol. 38, No. 3, p. 350-366.

BYLINSKY et al., ‘New weapons against AIDS’,

Fortune, 1992, Vol.126, Issue 12, p. 104-107.

CLUM, GRETCHEN et al., ‘Mediaters of HIV-related stigma and risk behavior in HIV infected Young women’,

AIDS Care, Nov. 2009, Vol. 21, No. 11,p. 1455-1462.

DE KONINCK, CONSTANT, ‘Glossarium van Latijnse en Romeinse rechtstermen’, MAKLU, 1997, p.388

FOSTER, PAYNE, PAMELA & GASKINS, SUZAN, W., ‘Older African Americans ‘ management of HIV/AIDS stigma’,

Aids care, Vol.21,No.10, Oct. 2009, p. 1306-1312.

GOFFMAN, E. (1963), ’Stigma: Notes on the management of spoiled identity’, Englewood Cliffs, NJ: Prentice Hall.

HEATHERTON, TODD, F., et al.,  ‘The social psychology of stigma’,

The Guilford Press, New York, 2000,p..31.

HEIJNDERS, MIRIAM & VAN DER MEIJ, SUZANNE, ‘The fight against stigma: An overview of stigma-reduction strategies and interventions’, Psychology, Health & Medicine, Aug. 2006, Vol. 11, Issue 3,p.353-363.

HOGG, ROBERT, et al., ‘Life expectancy of individuals on combination antiretroviral therapy in high-income countries: a collaborative analysis of 14 cohort studies’,

 www.thelancet.com, Vol. 372, July 26, 2008.

HOLMES, ‘Reducing stigma and discrimination: Candidate interventions’, International Journal of Mental Health Systems 2008, Vol. 2, p. 2-3.

JONES, E., et al., 1984, ‘ Social Stigma: The psychology of marked relationships’, New York, W.H. Freeman.

KALICHMAN, SETH C. et al., ‘Measuring  AIDS stigmas in people living with hiv/AIDS: the internalized AIDS-related stigma Scale’,

AIDS Care, Jan. 2009, Vol.21,Issue  1, p. 87-93.

KLEINMAN, ARTHUR, et al., ‘The evolving understanding of stigma’,

Harvard Mental Health letter, July, 2010, Copyright, President and Fellows of Harvard College. All rights reserved

LASALA et al. ‘Creating Workplace Environments that support Moral Courage’, Online Journal of Issues in Nursing, 2010, Vol.15, issue 3

LENGAUER, THOMAS  et al., ‘Chasing the AIDS Virus’,

Communications of the ACM, Mar.2010, Vol. 53, Issue 3, p. 66-74.

LINDH, INGA-BRITT  et al., ‘Courage and nursing practice: a theoretical analysis’, Nursing Ethics, 2010,  Vol. 17, Issue 5, p. 551-565.

LINK, B.G., & PHELAN, J.C. (2001), ‘Conceptualizing stigma’,

Annual Review of Sociology’, Vol. 27,p. 363–385.

LONDON, JILIAN et al, ‘Challenging mental health-related stigma through social contact’,

European Journal of Public Health, Vol.20, No.2, 130-132, Published by Oxford University Press on behalf of the European Public Health Association.

PACI, et al., ‘Timely HAART initiation may pave the way for a better viral control’,

BMC Infectuous diseases 2011, Vol.11 p. 56.

PARKER, R., & AGGLETON, P., (2003), ’HIV and AIDS-related stigma and discrimination: A conceptual framework and implications for action’,

Social Sciense and Medicine, 57, p. 13-24.

RADCLIFE, JERILYNN, et al., ‘Stigma and Sexual Health Risk in hiv- Positive African American Young Men Who Have Sex with Men’,

AIDS PATIENT CARE and STD’s, 2010, Vol. 24, No. 8, , p. 493-499.

REEDER, GLENN. D., PRYOR, JOHN B., ‘Dual Psychological Processes Underlying Public Stigma and the Implications for Reducing Stigma.’,

Poverty and Human Development, 2008,Vol. 6, issue 1, p.175-186.

RUSH, LADONNA, L., ‘Affective reactions to Multiple Social Stigmas’,

The Journal of Social Psychology, 1998, Vol.138,  Issue 4, p. 421-430.

SALTER, MEGAN, L.,  et al., ‘Influence of Perceived Secondary Stigma and Family on the Response to HIV Infection among Injection Drug Users in Vietnam’,

AIDS Education and Prevention , 2010, Vol. 22, Issue 6, p. 558-570.

SCRAMBLER, GRAHAM, et al.,’ Understanding and tackling health-related stigma’,

Psychology, Health & Medicine, Aug. 2006,11(3),p.269-270.

SUNG-JAE LEE, LI LI, et al., ‘Stigma, social support, and depression among people lving with HIV in Thailand’,

 AIDS care, Vol.21,Issue 8, Aug. 2009, p.1007-1013.

TSHABALALA, JAN, et al., ‘Developing a cognitive behavioral therapy model to assist women to deal with HIV and stigma’,

South African Journal of Psychology, 2011, Vol. 41, Issue 1, p. 17-28.

WEISS, MITCHELL , G., et al., ‘Health- related stigma: Rethinking concepts and Interventions’,

Psychology, Health and Medicine, Aug., 2008, Vol. 11, Issue 3, p. 277-287.

ZOMER B.J., handboek ziektebeelden- infectieziekten, 2009, Bohn Stafleu van Loghum.

Andere:

MOERMAN, FILIP, interne cursus infectuologie, medische map, deel 1 hiv, 2010.

FRAEYMAN, N., interne dienst voor preventie en bescherming op het werk, universitair ziekenhuis Gent, procedure aangifte van prik-of spatongevallen.

VOGELAERS , D., centrum voor infectieziekten, informatie door mondelinge communicatie en samenwerking met dokter Moerman Filip van het universitair ziekenhuis Gent met toestemming voor publicatie.

 

Illustraties:

Figuur 1: Communications of the ACM, Mar2010, Vol. 53 Issue 3, p. 66-74, 2 Color Photographs, 1 Illustration, 3 Diagrams,2Charts Illustration, p.67.

Figuur 2: Communications of the ACM, Mar2010, Vol. 53 Issue 3, p66-74, 2 Color Photographs, 1 Illustration, 3Diagrams,2Charts Illustration, p.72.

 

Geraadpleegde websites

www.cdc.gov/sharpssafety/pdf/sharpsworkbook_2008

www.sensoa.be

www.unaids.org

www.iph.fgov.be/epidemio

http://www.lumc.nl

Universiteit of Hogeschool
bachelor in de verpleegkunde
Publicatiejaar
2011
Share this on: