VERHOGEN VAN DRAAGKRACHT VAN STUDENTEN HOGER ONDERWIJS ALS PREVENTIE TEGEN MEDICATIEGEBRUIK

Sylvie Steenhaut
Verhogen van draagkracht van studenten hoger onderwijs als preventie tegen medicatiegebruikStudenten hoger onderwijs gebruiken kalmerende medicatie (in het bijzonder benzodiazepines zoals Alprazolam®, Loramet®, Seresta®, Stilnaze®, Temesta®, Valium®, Xanax®, …) vaak om hun angst te verminderen of om te kunnen slapen. Stimulerende medicatie (zoals Concerta®, Strattera®, Rilatine®, …) wordt het meest aangewend om langer te kunnen uitgaan en om de schoolprestaties te verbeteren.

VERHOGEN VAN DRAAGKRACHT VAN STUDENTEN HOGER ONDERWIJS ALS PREVENTIE TEGEN MEDICATIEGEBRUIK

Verhogen van draagkracht van studenten hoger onderwijs als preventie tegen medicatiegebruik

Studenten hoger onderwijs gebruiken kalmerende medicatie (in het bijzonder benzodiazepines zoals Alprazolam®, Loramet®, Seresta®, Stilnaze®, Temesta®, Valium®, Xanax®, …) vaak om hun angst te verminderen of om te kunnen slapen. Stimulerende medicatie (zoals Concerta®, Strattera®, Rilatine®, …) wordt het meest aangewend om langer te kunnen uitgaan en om de schoolprestaties te verbeteren. Nochtans hebben deze middelen heel wat negatieve bijwerkingen, waaronder ook een negatieve invloed op de cognitieve functies. Preventieve interventies zijn dus nodig. Hiertoe moet in kaart gebracht worden welke determinanten aan de basis van het medicatiegebr uik liggen. Deze studie gaat dit na bij een groep van 1377 hogeschoolstudenten.

In deze studie wordt, net als in internationale literatuur gevonden dat kalmerende medicatie meer door vrouwen genomen wordt en stimulerende medicatie meer door mannen. De sterkste voorspeller voor het willen nemen van medicatie is de attitude van de student ten opzichte van dergelijke medicatie. Hoe meer de student het nemen van medicatie goed, ethisch verantwoord en onschadelijk vindt, hoe meer hij geneigd is naar dergelijke medicatie te grijpen om angst te kunnen verminderen, om te kunnen slapen, om langer te kunnen uitgaan en om schoolprestaties te verbeteren. Wat anderen denken van de medicatie speelt eveneens een rol, waarbij het opvallend is dat de mening van de ouders voor de student belangrijker is wanneer het gaat om het nemen van kalmerende medicatie en de mening van de vrienden voor de student belangrijker is wanneer het gaat om het nemen van stimulerende medicatie.

Echter, uit de resultaten blijkt dat preventie zich niet enkel rechtstreeks op medicatiegebruik dient te richten maar breder moet gaan. Het ervaren van angst, depressieve gevoelens, een gebrek aan zelfvertrouwen, stress door schools presteren, stress door problemen met ouders, stress door problemen met vrienden en de ervaren workload lijken immers samen te hangen met meer gebruik van medicatie, al dan niet op voorschrift. Het lijkt dan ook belangrijk om algemeen de draagkracht van studenten te vergroten zodat ze andere en betere hulpbronnen ontwikkelen dan het grijpen naar medicatie. Dit vergroten van de draagkracht kan door studenten te ondersteunen met betrekking tot het omgaan met moeilijke situaties (coping), assertiviteit, conflicthantering, timemanagement, stresshantering, … Dit is iets waar iedere onderwijsinstelling dient in te investeren om onze studenten van vandaag op een gezonde manier te sterken om dan ook gezonde werknemers te worden.

 

Bibliografie

Advokat, C. D., Guidry, D., & Martino, L. (2008). Licit and illicit use of medications for attention-deficit hyperactivity disorder in undergraduate college students. Journal of American College Health, 56, 601–606.

Bavarian, N., Flay, B.R., Ketcham, P.L., & Smit, E. (2013). Illicit use of prescription stimulants in a college student sample. A theory-guided analysis. Drug and alcohol dependence, 3, 665-673.

BCFI (2014). Gecommentarieerd Geneesmiddelenrepertorium. Opgehaald op 9 augustus 2014: www.bcfi.be/GGR/Index.cfm?ggrWelk=MAIN

Brysbaert, M. (2006). Psychologie. Gent: Academia Press.

Bütterhoff, J.J.F., & van Opdorp, F.A.C. (2010). Geneesmiddeleninformatie. Amsterdam: Elsevier Gezondheidszorg. Negende druk.

Claes, S., & De Lepeleire, J. (2014). Psyche en pillen. Leuven: LannooCampus.

Coleman, M.T., & Pasternak, R.H. (2012). Effective strategies for behavior change. Primary care. Clinics in office practice, 2, 281-305.

Dupont, R.L., Coleman, J.J., Bucher, R.H., & Wilford, B.B. (2008). Characteristics and motives of college students who engage in nonmedical use of methylphenidate. American journal on addictions, 3, 167-171.

Dussault, C.L., & Weyandt, L.L. (2013). An examination of prescription stimulant misuse and psychological variables among sorority and fraternity college populations. Journal of attention disorders, 2, 87-97.

Egan, K.L., Reboussin, B.A., Blocker, J.N., Wolfson, M., & Sutfin, E.L. (2013). Simultaneous use of non-medical ADHD prescription stimulants and alcohol among undergraduate students. Drug and alcohol dependence, 1, 71-77.

Everaerd, W.Th.A.M., Vingerhoets, A.J.J.M., & Dekker, J. (2006). De rol van theorie in behavioural medicine. In: A.A. Kaptein, R. Beunderman, J. Dekker & A.J.J.M. Vingerhoets (Red.). Psychologie en geneeskunde. Behavioural medicine. Houten: Bohn Stafleu van Loghum. Derde, geheel herziene druk. 25-43.

Fishbein, M., & Ajzen, I. (2010). Predicting and changing behavior. The reasoned action approach. New York: Psychology Press.

Gabriëls, L., & Sabbe, B. (2012). Angststoornissen en tic’s. In: M. Dierick, S. Claes, A. De Nayer, P.Cosyns, E. Constant, & D. Souery (Red.). Handboek psychofarmacotherapie. Gent: Academia Press. Derde, volledig herziene editie. 181-207.

Garnier-Dykstra, L.M., Caldeira, K.M., Vincent, K.B., O’Grady, K.E., & Arria, A.M. (2012). Nonmedical use of prescription stimulants during college. Four-year trends in exposure opportunity, use, motives, and sources. Journal of American college health, 3, 226-234.

Giles, L. (2009). An investigation of the relationship between students’ perceptions of workload and their approaches to learning at a regional polytechnic. Palmerston North New Zealand: Massey University, thesis presented in partial fulfillment of the requirements for the degree of doctor of education.

Gisle, L. (2010). Mentale gezondheid. In: J. Van der Heyden, L., Gisle, S. Demarest, S. Drieskens, E. Hesse, & J. Tafforeau (Red.). Gezondheidsenquête België, 2008. Rapport I - Gezondheidstoestand. Brussel: Wetenschappelijk Instituut Volksgezondheid. Opgehaald op 9 augustus 2014: https://his.wiv-isp.be/nl/Gedeelde%20%20documenten/WB_NL_2008.pdf

Gisle, L. (2014). Geestelijke gezondheid. In: J. Van Der Heyden, & R. Charafeddine (Red.). Gezondheidsenquête België, 2013. Rapport I. Gezondheid en welzijn. Brussel: Wetenschappelijk Instituut Volksgezondheid. Opgehaald op 23 oktober 2014: https://his.wiv-isp.be/nl/Gedeelde%20%20documenten/WB_NL_2013.pdf

Hartung, C.M., Canu, W.H., Cleveland, C.S., Lefler, E.K., Mignogna, M.J., Fedele, D.A., Correia, C.J., Leffingwell, T.R., & Clapp, J.D. (2013). Stimulant medication use in college students: comparison of appropriate users, misusers, and nonusers. Psychology of addictive behaviors, 3, 832-840.

Hendriks, G. (2011). Psychofarmaca en de gz-psycholoog. In: M. Verbraak, S. Visser, P. Muris, & K. Hoogduin (Red.). Handboek voor gz-psychologen. Amsterdam: Boom. 263-275.

Holloway, K., & Bennett, T. (2012). Prescription drug misuse among university staff and students. A survey of motives, nature and extent. Drugs: Education, prevention and policy, 2, 137-144.

Howard, P., Twycross, R., Shuster, J., Mihalyo, M., & Wilcock, A. (2014). Benzodiazepines. Journal of pain and symptom management, 5, 955-964.

Jenkins, R. (2003). Supporting governments to adopt mental health policies. World psychiatry, 1, 14-19.

Jochems, A.A.F., & Joosten, F.W.M.G. (2009). Zakwoordenboek der geneeskunde. Doetinchem: Elsevier. 29e druk.

Jorgensen, V.R.K., & Toft, B.S. (2010). Intervention against the excessive use of anxiolytica and hypnotica in two general practices. The Open Drug Safety Journal, 1, 1-5.

Ketelaars, C.E.J., & Moleman, P. (2009). Psychofarmaca bij kinderen en jeugdigen. In: P. Moleman (Red.). Praktische psychofarmacologie. Houten: Prelum Uitgevers. Vijfde, herziene druk, 275-306.

Lechner, L., Kremers, S., Meertens, R., & de Vries, H. (2012). Determinanten van gedrag. In: J. Brug, P. van Assema, & L. Lechner (Red.). Gezondheidsvoorlichting en gedragsverandering. Een planmatige aanpak. Assen: Van Gorcum. 87-123.

Lechner, L., Kremers, S., & Meertens, R. (2010). Determinanten van gedrag. In: L. Lechner, I. Mesters, & C. Bolman (Red.). Gezondheidspsychologie bij patiënten. Assen: Van Gorcum. 77-108.

McCabe, S.E. (2005). Correlates of nonmedical use of prescription benzodiazepine anxiolytics. Results from a national survey of U.S. college students. Drug and Alcohol Dependence, 1, 53-62.

McCabe, S.E., & Cranford, J.A. (2012). Motivational subtypes of nonmedical use of prescription medications. Results from a national study. Journal of adolescent health, 5, 445-452.

McFadden, R. (2011). Farmacologie. Amsterdam: Pearson Education.

McSherry, J. (1996). Benzodiazepine use by students. Risky business. Canadian Family Physician, 42, 234.

Meister, H., Grugel, L., & Meis, M. (2014). Intention to use hearing aids. A survey based on the theory of planned behavior. Patient preference and adherence, 8, 1265-1275.

Melis, S. (2013). VAD-leerlingenbevraging in het kader van een drugbeleid op school. Syntheserapport schooljaar 2011-2012. Brussel: VAD. Opgehaald op 10 november 2014: http://www.vad.be/media/844525/syntheserapport_llb_vad_2011-2012.pdf

Mens en Gezondheid (2011). Behandeling van ADHD. Opgehaald op 22 oktober 2014: http://mens-en-gezondheid.infonu.nl/aandoeningen/67636-behandeling-van-…

Moleman, P. (2009). Middelen bij angst(stoornissen) en depressive, indicaties. In: P. Moleman. (red.). Praktische psychofarmacologie. Houten: Prelum Uitgevers. Vijfde, herziene druk, 189-273.

Mommaerts, J.-L. (2003). Verhoog je stressionele intelligentie! Brussel: Globe.

Moore, D.R., Burgard, D.A., Larson, R.G., & Ferm, M. (2014). Psychostimulant use among college students during periods of high and low stress. An interdisciplinary approach utilizing both self-report and unobtrusive chemical sample data. Addictive Behaviors, 39, 987-993.

Morrison, V., & Bennett, P. (2010). Verbetering van de gezondheid en de kwaliteit van leven. In: V. Morrison & P. Bennett (red.). Gezondheidspsychologie. Amsterdam: Pearson Education Benelux. 440-464.

Niesink, R. (2008). Overige stimulerende middelen. In: R. Kerssemakers, R. van Meerten, E. Noorlander, & H. Vervaeke (Red.). Drugs en alcohol. Gebruik, misbruik en verslaving. Houten: Bohn Stafleu van Loghum. 279-304.

Noorlander, E. (2008). Misbruik van en verslaving aan medicatie. In: R. Kerssemakers, R. van Meerten, E. Noorlander, & H. Vervaeke (Red.). Drugs en alcohol. Gebruik, misbruik en verslaving. Houten: Bohn Stafleu van Loghum, 126-142.

Oude Voshaar, R.C., Couvée, J.E., Van Balkom, A.J.L.M., Mulder, P.G.H., & Zitman, F.G. (2006). Strategies for discontinuing long-term benzodiazepine use. Meta-analysis. Britisch Journal of Psychiatry, 189, 213-220.

Paredes, P.N., Miasso, A.I., & Tirapelli, C.R. (2008). Consumption of benzodiazepines without prescription among first-year nursing students at the university of Guayaquil, school of nursing, Ecuador. Revista latino-americana de enfermagem, 16, 634-639.

Ponnet, K., Wouters, E., Walrave, M., Heirman, W. & Van Hal, G. (2015). Predicting students’ intention to use stimulants for academic performance enhancement. Substance use and misuse, 3, 275-282. doi:10.3109/10826084.2014.952446

Ras, H.J.C., van der Feltz-Cornelis, C.M., & van Eijk, I. (2001). Wegwijs in de psychiatrie. Amsterdam: Boom. Zesde, geheel herziene druk.

Rosiers, J., Hublet, A., Van Damme, J., Maes, L., & Van Hal, G. (2011). In hogere sferen? Volume 2. Een onderzoek naar het middelengebruik bij Vlaamse studenten. Antwerpen: Universiteit Antwerpen.

Rosiers, J., Van Damme, J., Hublet, A., Van Hal, G., Sisk, M., Si Mhand, Y., & Maes L. (2014). In hogere sferen? Volume 3. Een onderzoek naar het middelengebruik bij Vlaamse studenten. Brussel: Vereniging voor alcohol- en andere drugproblemen (VAD).

Sheats, J.L., Middlestadt, S.E., Ona, F.F., Juarez, P.D., & Kolbe, L.J. (2013). Understanding african american women’s decisions to buy and eat dark green leafy vegetables. An application of the reasoned action approach. Journal of Nutrition Education and Behavior, 6, 676-682.

Silk, E. (2013). Benzodiazepine and alcohol use in college students. Increasing awareness using fact-based information. Afgehaald op 23 oktober 2014: http://www.northwestcollege.edu/waw/essays/WAW_2013_5.pdf

Stalpers, C. (2011). Waarom zou je lezen? Een empirisch onderzoek naar motieven voor het lezen van narratieve teksten. In: D. Schram (Red.). Waarom zou je (nú) lezen? Nieuwe inzichten over de functies van lezen. Haarlem: Stichting Lezen. 33-54.

Suldo, S.M., Shaunessy, E., Thalji, A., Michalowski, J., & Schaffer, E. (2009). Sources of stress for students in high school college preparatory and general education programs: group differences and associations with adjustment. Adolescence, 176, 925-948.

Teter, C.J., McCabe, S.E., Cranford, J.A., Boyd, C.J., & Guthrie, S.K. (2005). Prevalence and motives for illicit use of prescription stimulants in an undergraduate student sample. Journal of American college health, 6, 253-262.

Vanheule, S., & Bogaerts, S. (2005). The factorial structure of the GHQ-12. Stress and health, 21, 217-222.

Van Damme, S., & Goubert, L. (2012). Theorieën van gedragsverandering. Ongepubliceerd lessenpakket Universiteit Gent.

van den Broek, W.W., & Moleman, P. (2009). Benzodiazepine-agonisten. In: P. Moleman. (Red.). Praktische psychofarmacologie. Houten: Prelum Uitgevers. Vijfde, herziene druk, 29-58.

Vegt, R. (2010). Wat een behandelaar die geen medicus is moet weten over psychofarmaca. In: P. Rijnders, & E. Heene (Red.). Kortdurende psychologische interventies voor de eerste lijn. Amsterdam: Uitgeverij Boom. 293-302.

Verdi, G., Weyandt, L.L., & Zavras, B.M. (2014). Non-medical prescription stimulant use in graduate students. Relationship with academic self-efficacy and psychological variables. Journal of Attention Disorders, doi: 10.1177/1087054714529816. Opgehaald op 26 februari 2015: http://jad.sagepub.com/content/early/2014/04/22/1087054714529816.full.p…

Weyandt, L.L., Marraccini, M.E., Gudmundsdottir, B.G., Zavras, B.M., Turcotte, K.D., Munro, B.A., & Amoroso, A.J. (2013). Misuse of prescription stimulants among college students. A review of the literature and implications for morphological and cognitive effects on brain functioning. Experimental and clinical psychopharmacology, 5, 385-407.

WHO (2014). Lexicon of alcohol and drug terms published by the World Health Organization. Opgehaald op 9 augustus 2014: www.who.int/substance_abuse/terminology/who_lexicon/en/

WHO (2015). Health topics. Mental health. Opgehaald op 21 april 2015: http://www.who.int/topics/mental_health/en/

Zemore, S.E., & Ajzen, I. (2014). Predicting substance abuse treatment completion using a new scale based on the theory of planned behavior. Journal of substance abuse treatment, 2, 174-182.

Universiteit of Hogeschool
Master in de Gezondheidsvoorlichting en –bevordering
Publicatiejaar
2015
Kernwoorden
Share this on: