Oververhitting voorkomen bij een woning gebouwd met Ecohomepanel, een utopie?

Hannes Desmet
Bij lichte bouwsystemen is er oververhitting in de woning zonder het toepassen van verschillende ingrepen. In deze studie onderzoek ik verschillende ingrepen op vlak van energieverbruik en kostprijs.

Ecohomepanel versus oververhitting

Als bouwheer heb je vandaag de keuze tussen veel bouwsystemen. Kiezen is niet evident. Bovendien kun je verschillende bouwsystemen combineren, hybride bouwen heet dat. Zo profiteer je van de voordelen van twee of meer technieken.

Deze bachelorproef behandelt het bouwsysteem met Ecohomepanel, al dan niet gecombineerd met materialen en ingrepen die oververhitting verhinderen.

Bij ieder bouwsysteem moet een studie gemaakt worden over factoren als energie, comfort, duurzaamheid en ecologie. Tegelijkertijd moet dit gebouw ook voldoen aan de EPB eisen. Vanaf eind 2020 moeten nieuwe gebouwen in Europa ‘Bijna Energie Neutrale’ (BEN) gebouwen zijn. Dit is een gebouw met een zeer hoge energieprestatie, waarbij de dicht bij nul liggende of zeer lage hoeveelheid energie, met een zeer aanzienlijke mate afkomstig moet zijn uit lokale hernieuwbare bronnen’.

Parameters die de energiebehoefte van een gebouw beïnvloeden zijn isolatie van constructiedelen, zonbenutting en zonwering, luchtdoorlatendheid van de gebouwschil en de gebouwmassa. Het verlagen van de energiebehoefte is de eerste stap in het verlagen van het energiegebruik van het gebouw.

In de afgelopen jaren is in ons land meer aandacht gekomen voor het bouwen met gepréfabriceerde sandwichpanelen, SIP’s of Structural Insulated Panels. Bij het streven naar BEN-woningen zijn bepaalde SIP’s, bijvoorbeeld Ecohomepanel, uitermate geschikt. EHP zijn dragende panelen die tegelijk goed isoleren, opgebouwd uit twee lagen cementvezelplaat met daartussen PUR-isolatie.  Wat deze panelen interessant maakt zijn de goed oplosbare bouwknopen en de luchtdichtheid, de korte bouwtijd en de kostprijs ervan. Het bouwen met dit paneel is aantrekkelijk doordat het ‘pakket’ veel smaller is dan bij de traditionele bouwwijze waardoor meer binnenruimte beschikbaar wordt. Er zijn aan dit onderwerp al veel studies gewijd die veelal tot dezelfde conclusies komen.

Eén daarvan is dat bouwen met SIPS naast vele voordelen ook enkele punten heeft waar aandacht aan besteed moet worden. Eén daarvan is de kans op oververhitting tijdens de zomermaanden.

In het artikel ‘Nieuwe houtbouwmethode: snel, licht en sterk isolerend’ van Livios van 16 maart 2014 beschrijft men het als volgt: ”Een uitdaging bij houten woningen, is het gebrek aan massa. Ze bufferen warmte en koude niet zo efficiënt als een traditionele bouw. Daarom moet je via het ontwerp, oververhitting zoveel mogelijk voorkomen. Wij werken bijvoorbeeld met grote dakoversteken in de zuidelijke gevel en met zonwering aan de buitenzijde”. De bouw met SIP’s komt in grote lijnen overeen met deze met sandwichpanelen op het vlak van oververhitting.

In deze bachelorproef tracht ik aan te tonen dat, mits het toepassen van één of meerdere ingrepen, oververhitting kan verhinderd worden bij deze manier van bouwen.

Deze kunnen van allerhande aard zijn, enerzijds ingrepen die voortvloeien uit het ontwerp en anderzijds ingrepen die genomen dienen te worden bij het gebruik van het gebouw. Er wordt ook een onderscheid gemaakt tussen ingrepen die energie verbruiken en ingrepen die niet energie behoevend zijn.

Ik wil verschillende ingrepen tegen oververhitting bij het bouwen met EHP met elkaar vergelijken. In hoeverre ze effectief hun functie vervullen, de haalbaarheid ervan en vooral welke interessanter zijn ten opzichte van andere. Dit doe ik aan de hand van een casestudie met behulp van de software Ecodesigner Star van Graphisoft Archicad.

Bibliografie

Beertens - Schoofs. (2014). Glas. Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://www.beertens-schoofs.be/cms/index.php/2014-02-19-09-40-09/dubbel…

Boerstra, A. & Leijten, J. (2003, juni). Binnenmilieu en productiviteit: eindelijk harde cijfers. Verwarming & Ventilatie, pp. 297-393.

Bouwen met staal. (2016). Energieopslag met PCM. Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://www.duurzaaminstaal.nl/p/473/energieopslag_met_pcm.html

Bouwlogie. (2014, 13 januari). Bouwlogie. Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://www.bouwlogie.nl/betonkernactivering/

Bovenlander, i. (2012). Maatschappelijke overwegingen bij het in-situ aanbrengen van PUR-isolatie aan de onderzijde van vloeren. Muiden Nederland. GRID Consult.

Brussels Instituut voor Milieubeheer. (2007, februari). Infofiche eco-bouwen: een nieuwe definitie geven aan het thermisch comfort. Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://app.leefmilieubrussel.be

Brussels Instituut voor Milieubeheer. (2010, juli). Een warmtestrategie ontwikkelen. Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://app.leefmilieubrussel.be

Brussels Instituut voor Milieubeheer. (2010, september). Fiche 3.1: Free Cooling op basis van intensieve ventilatie. Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://app.leefmilieubrussel.be

Brussels instituut voor milieubeheer. (2010, juli). infofiche eco-bouwen: een koudestrategie ontwikkelen. Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://app.leefmilieubrussel.be

Brussels Instituut voor Milieubeheer. (2010, juli). Infofiches eco-bouwen: De juiste zonwering. Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://app.leefmilieubrussel.be

Brussels Instituut voor Milieubeheer. (2010, juli). Zorgen voor thermische inertie. Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://app.leefmilieubrussel.be

Centexbel. (2010, juni). Recyclage van vezels en kunststoffen - feedstock recyclage [brochure]. Brussel, België.

Dakisolatie-expert. (2016). Dakisolatie-expert.be. Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://www.dakisolatie-expert.be/soorten-dakisolatie

de Vaan, C., Wiedenhoff, J. & Hensen, J. (2010). De mythe thermische massa. TVVL Magazine, vol.39 no.7/8 pp.28-31 .

Deckers, T. & Vaesen, W. (2015, 1 juni). Typologiewoning sociale woningbouw: impact op energetisch en structureel niveau bij een BEN-renovatie. Hasselt, België.

Departement Leefmilieu, Natuur en Energie. (2014, 29 november). Gezondheid.be. Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://www.gezondheid.be/index.cfm?fuseaction=art&art_id=17325

Departement Leefmilieu, Natuur en Energie. (2014). Zitten er gevaarlijke isocyanaten in polyurethaan-isolatiemateriaal. Brussel, België.

Devree, J. (2016). PCM. Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://www.joostdevree.nl/shtmls/pcm.shtml

European Concrete Platform. (z.d.). Thermische massa voor energiezuinige gebouwen. Brussel, België.

François, L. (2014, 25 maart). Deeltaak 3.1: Technologische inventaris en selectie van structurele thermische energieopslag versie 1.5.

fvb-ffc Constructiv. (2013). Centrale verwarming, CV warmteverliesberekening. Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://fvb-ffc Constuctiv.

GGDGHOR Nederland. (2015, 15 januari). GGD'en onderzoeken gevolgen PUR-vloerisolatie. Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://www.ggdghor.nl/nieuws/2013/02/22/ggden-onderzoeken-gevolgen-pur-…

Hendriks, K. & de Vries, B. (z.d.). Stadskoeling. Wageningen Universiteit en Research Centre, Nederland. Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://www.biodiversiteit.nl/biodiversiteit-is-levensbelang/ecosysteemd…

Het Portaal. (2016). Zorgeloze zomers dankzij zonwerend glas. Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://www.hetportaal.be/zonwerend-glas.html

Inspirerend wonen. (2013, 30 januari). Passief wonen in een passiefhuis. Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://www.inspirerend-wonen.be/passiefwoning/passief-wonen-in-een-pass…

Kubus BV. (2016). Ecodesigner STAR, a new star is born. Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://www.kubusinfo.be/ArchiCAD/ArchiCAD/Duurzaamheid/ecodesigner-star

Kwadraat Villaprojecten. (2016). Kenmerken van een Kwadraat-woning. Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://www.kwadraat.be/kenmerken-van-een-kwadraatwoning/duurzaamheid

Livios. (2016). Bouwtechnieken. Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://www.livios.be

Maréchal - Dewolf bvba. (2016). PUR, Het nieuwe asbest verhaal? Brugge, België.

Moduul Bvba. (2016). Blowerdoortest. Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://www.mijnepb.be/overige-diensten/blowerdoortest/

Navb - cnac. (2014, 21 augustus). Bewerken en spuiten van PUR isolatieschuim. Brussel, België.

Nieboer, N., Nuiten, P., Donze, G. & Hoiting, H. (2015, 9 november). Nederlandse voorgenomen eisen BENG ten opzichte van (concept-)eisen BENG in 7 vergelijkbare EU lidstaten. Utrecht/Eindhoven, Nederland.

Passiefhuisbouwer, D. (2016). Buitenzonwering verbetert het wooncomfort en bespaart energie. Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://passiefhuisbouwer.nl/voorzieningen/buitenzonwering/

Renofficebvba. (2014, 6 januari). PIR versus PUR isolatie: wat is het verschil? Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://www.renoffice.be

Staessens, E. (2016, 23 februari). Wat is hybride bouwen én hoe pak je het aan? Ik ga bouwen & renoveren, pp. 39-43.

Stichting verstandig isoleren. (2016). Milieu. Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://www.isolatie.info/milieu

TNO. (2013, 30 augustus). TNO: PUR-isolatie is veilig. Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://nos.nl/artikel/545996-tno-pur-isolatie-is-veilig.html

Vakfederatie Rietdekkers. (2016). De omgeving van het dak. Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://www.riet.com/het_rieten_dak/levensduur/omgeving.html

Valcke chape. (2016). Vloerisolatie. Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://chapevalcke.be/home/nl/vloerisolatie.html

Van den Brom, P. (2013, januari). Koelen door middel van (nacht)ventilatie: een rekentool voor de architect [bachelorproef]. Delft, Nederland.

Vanhove, T. (2012, 6 augustus). Alternatieve zonwering. Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://www.habitos.be

Ventilatie Woning Nederland. (2016). De aardwarmtewisselaar of Canadese put. Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://www.ventilatiesysteemabcd.be/aardwarmtewisselaar-canadese-put.ht…

Verbiest & Partners. (2016). Vloerisolatie in gespoten PUR, waar of niet waar? Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://www.isolerenmetpurisolatie.be/be-nl/info/114/Fabeltjes-over-gesp…

Warmtepompen advies. (2016). Geothermische warmtepompen (grond/water). Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://warmtepompenadvies.be/geothermische-warmtepompen-grondwater/

Wikipedia. (2014, 19 januari). Ladder van Lansink. Geraadpleegd op 6 juni 2016 via https://nl.wikipedia.org/wiki/Ladder_van_Lansink

Witthaa.com. (z.d.). La termitière. Geraadpleegd op 6 juni 2016 via http://www.wiithaa.com/biomimicards/air-termitiere.html

 

Universiteit of Hogeschool
Bachelor Toegepaste Architectuur optie Bouwmanagement
Publicatiejaar
2016
Promotor(en)
Mathieu Van de Velde
Kernwoorden
Share this on: