Samen spel - wil ik wel!

Evelyne De Bruyne
De leerlingen van de school botsen op een pest- en vervelingsprobleem tijdens speeltijdmomenten. Observaties uitgevoerd door leerkrachten tonen aan dat het pesten vooral een gevolg is van de verveling. Hierdoor wordt de inrichting/functie van de speelplaats in vraag gesteld: is deze wel uitdagend genoeg?
De literatuur sluit zich hierbij aan en toont aan dat beide elementen met elkaar in contact staan. Hieruit komt de vraag: ‘Hoe kunnen leerkrachten samen met lagereschoolkinderen een uitdagende speelplaats creëren met als doel om samenspel tussen kinderen te bevorderen?’.

Rond samenwerking tussen lagereschoolkinderen en leerkrachten bij het inrichten van de speelplaats om samenspel te bevorderen.

Dit onderzoek vindt plaats in een Gentse Freinetschool. De leerlingen van de school botsen op een pest- en vervelingsprobleem tijdens speeltijdmomenten. Observaties uitgevoerd door leerkrachten tonen aan dat het pesten vooral een gevolg is van de verveling. Hierdoor wordt de inrichting/functie van de speelplaats in vraag gesteld: is deze wel uitdagend genoeg?

De literatuur kan zich hierbij aansluiten en toont aan dat beide elementen met elkaar in contact staan. Hieruit komt de vraag: ‘Hoe kunnen leerkrachten samen met lagereschoolkinderen een uitdagende speelplaats creëren met als doel om samenspel tussen kinderen te bevorderen?’.

Er wordt een antwoord geboden op bovenstaande vraag door gebruik te maken van een ontwerponderzoek. Dit ontwerponderzoek wordt ondersteund door het inzetten van verschillende methodes. Zo wordt er gebruik gemaakt van een bevraging, een documentenonderzoek, focusgroepen en een moodbord. Deze methodieken zullen de wensen in kaart brengen van zowel leerkracht, leerling als ouder. Hierna worden deze wensen samen gelegd met good practices zodat er een mooi, gezamenlijk en goed besluit uit verder komt.

De resultaten geven een beeld/ontwerp weer van hoe de speelplaats uitdagender ingericht kan worden, en hoe men dit samen vorm kan geven. Het is belangrijk om hierbij rekening te houden met de eigenheid van de personen die hierbij betrokken worden. Dit is dus een ontwerp dat de noden weergeeft in de specifieke context van de school.

Uit dit onderzoek kan geconcludeerd worden dat de school meer wil inzetten op talenten van zichzelf en van externen. Men staat open voor deze samenwerking en wil hier tijd en kosten voor vrij maken. Alle participanten zijn zich bewust van de nood die heerst en willen verandering zien.

Bibliografie

Barlow, J. (2004). Children with ADHD benefit from time outdoors enjoying nature. Geraadpleegd op 15 mei 2018, via https://news.illinois.edu/view/6367/207524

Berra, Y. (z.d.). Quotes. Geraadpleegd op 15 mei 2018, via https://www.goodreads.com/quotes/499411-if-you-don-t-know-where-you-re-…

Boudry & Vandenbroek. (2006). Ontwikkeling van vooroordelen bij jonge kinderen. Geraadpleegd op 30 mei 2018, via https://kleutergewijs.wordpress.com/2016/09/18/ontwikkeling-van-vooroor…

Calliope. (2015). Soorten onderzoek. Geraadpleegd op 30 mei 2018, via http://uahost.uantwerpen.be/osc/Eric/index.php/onderzoeksplan-theorie/3…

CBO. (2007). Literatuuronderzoek. Geraadpleegd op 22 mei 2018, via http://www.ha-ring.nl/download/literatuur/EBRO_handl_totaal.pdf

Cornelissen, F. (2009). Laat vernieuwing groeien! (p. 19-21). Driebergen: NVO2.

Decruynaere, E. (2014). Groen werkt voor iedereen. Geraadpleegd op 15 mei 2018, via https://www.groengent.be/subsidies_voor_een_groene_en_avontuurlijke_spe…

De Pourcq. (2017). Meer tijd voor de kinderen. Waarom voelt het als te weinig?. Geraadpleegd op 30 mei 2018, via https://www.goedgezind.be/jonge-kinderen/mama-papa-jong-kind/meer-tijd-…

De Wachter, E., & Koers, W. (z.d.). Een betere speelplaats: handleiding bij het ontwerpen van de schoolspeelplaats in een stedelijke omgeving [Bachelorproef]. Brussel: Bachelor in de landschaps- en tuinarchitectuur en Bachelor lerarenopleiding lager onderwijs en kleuteronderwijs.

Dummer. (z.d.). Ontwerponderzoek in de praktijk. Geraadpleegd op 22 mei 2018, via https://www.scribd.com/document/144126666/Ontwerponderzoek-in-de-Prakti…

Expertisecentrum Vlaanderen. (z.d.). Maak het verschil op de speelplaats. Geraadpleegd op 15 mei 2018, via https://verschilopdespeelplaats.be/

Hart, R. (1997). Children’s participation: the theory and practice of involving children and communities. Geraadpleegd op 15 mei 2018.

Hoekstra, E. & van Liempd, I. (2011). Ruimten maken voor nul tot vier jaar. (Eerste druk). SWP B.V.

Hovinga, D., Maas, J., Tauritz, R.L. & van der Wal, A. (2013). Groene schoolpleinen: een wetenschappelijk onderzoek naar de effecten voor basisschoolleerlingen. Geraadpleegd via http://www.jantjebeton.nl/

Johnson, P. (2013). Consulting children in playground design: Hart’s ladder of Participation. Geraadpleegd op 15 mei 2018, via http://www.play-scapes.com/play-design/resources/consulting-children-in…

Kalish, L. (2012). 25 Quotes about the importance of play. Geraadpleegd op 15 mei 2018, via https://move-with-me.com/uncategorized/play-quotes/

Kelly et al. (2005). Three-month-olds, but not newborns, prefer own-race faces. Geraagdpleegd op 30 mei 2018, via https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2566511/

Kind en Gezin. (2016). Zelfevaluatie instrument MeMoQ. Geraadpleegd op 22 mei 2018, via https://www.kindengezin.be/img/dimensie-5-groep-invulbaar.pdf

Kind en Samenleving. (2016). De speeltijd, maak er spelen van! Geraadpleegd op 15 mei 2018, via https://k-s.be/medialibrary/purl/nl/2975623/Publicatie%20speeltijd.pdf Kind en Samenleving. (z.d.). Spelprikkels. Geraadpleegd op 22 mei 2018, via https://k-s.be/kindgerichte-publieke-ruimte/publieke-ruimte/spelprikkel… Lange, R. de, Schuman, H., & Montesano Montessori, N. (2011). Praktijkgericht onderzoek voor reflectieve professionals. Antwerpen/Apeldoorn: Garant.

Lumin. (2016). Kom zelf in de flow. Geraadpleegd op 15 mei 2018, via https://www.google.be/search?q=grafiek+flow+ervaring&source=lnms&tbm=is…

Maas, J. (2013). Groene schoolpleinen. Geraadpleegd op 15 mei 2018, via http://www.vhg.org/media/rtf/Kennisbank/2013_0180_Eindrapport_Groene_Sc… Mariën, H. (2016). Wat is flow. Geraadpleegd op 15 mei 2018, via https://hildemarien.be/wat-is-flow/

Maso, I. & Smaling, A. (1998). Kwalitatief onderzoek: praktijk en theorie. Amsterdam: Boom.

Meeuwig, M. & van der Werf, T. (2003). Ruimte als derde pedagoog. De wereld van het jonge kind, 2003. Geraadpleegd op 15 mei 2018, via http://www.pedagogiekontwikkeling.nl/media/downloads/2010/07/30/De_ruim…

Nasser, L. & Balthazar, N. (2017). Ligt de druk om te presteren bij kinderen te hoog? Geraadpleegd op 1 juni 2018, via http://deredactie.be/cm/vrtnieuws/binnenland/1.2942891#

Pacer. (2017). Bullying statistics. Geraadpleegd op 15 mei 2018, via http://www.pacer.org/bullying/resources/stats.asp

Pimp je speelplaats. (2017). Een toekomstvisie op schoolspeelplaatsen. Geraadpleegd op 15 mei 2018, via http://www.goodplanet.be/pimp-je-speelplaats/docs/2017/Toekomstvisie-20…

Pimp je speelplaats. (2018a). Acht tips voor een leuke speeltijd. Geraadpleegd op 15 mei 2018, via http://www.pimpjespeelplaats.be/overzicht/8-tips-voor-een-leuke-speelti…

Pimp je speelplaats. (2018b). Variatie voor ieders welbevinden. Geraadpleegd op 15 mei 2018, via http://www.pimpjespeelplaats.be/variatie-voor-ieders-welbevinden

Pimp je speelplaats. (2018c). Risico’s en veiligheid. Geraadpleegd op 29 mei 2018, via http://www.pimpjespeelplaats.be/risicos-en-veiligheid

Pimp je speelplaats. (z.d.). Uitdagende speelplaatsen en risico’s. Geraadpleegd op 15 mei 2018, via http://www.goodplanet.be/pimp-je-speelplaats/docs/2017/12_PJS-uitdagend…

Poortinga, E. (z.d.). Focusgroep uitvoeren: 5 tips voor een goed groepsgesprek. Geraadpleegd op 15 mei 2018, via https://www.studiemeesters.nl/studietips/focusgroep-uitvoeren-5-tips-vo…

Prevnet. (2007). Observations of bullying in the playground and in the classroom. Geraadpleegd op 15 mei 2018, via https://www.prevnet.ca/sites/prevnet.ca/files/research/PREV-Craig-et-al…

Quizlet. (z.d.). Nw prikkel reactie en zintuig. Geraadpleegd op 15 mei 2018, via https://quizlet.com/47732613/nw-prikkel-reactie-en-zintuig-flash-cards/

RTL. (2018). Kinderen spelen steeds minder buiten, enorm verschil met hun (groot)ouders. Geraadpleegd op 30 mei 2018, via https://www.rtlnieuws.nl/nederland/kinderen-spelen-veel-minder-buiten-e…

Scribbr. (z.d.). Onderzoeksmethoden. Geraadpleegd op 31 mei 2018, via https://www.scribbr.nl/category/onderzoeksmethoden/

Schanzer, E. (2017)

Spencer & Spencer. (1993). Competency ice berg model. Geraadpleegd op 28 mei 2018, via https://www.managementstudyguide.com/competency-iceberg-model.htm

Stad Gent. (2015). Groene en avontuurlijke speelplaatsen. Geraadpleegd op 15 mei 2018, via https://stad.gent/onderwijs-kinderopvang/onderwijs/klasactiviteiten/gro…

Stad Gent. (2019). Beleidsnota onderwijs, opvoeding en jeugd 2014-2019. Geraadpleegd op 15 mei 2018, via https://stad.gent/over-gent-en-het-stadsbestuur/stadsbestuur/wat-doet-h…

Tarkett. (2013). De impact van kleuren in ouderenzorg en onderwijs?. Geraadpleegd op 31 mei 2018, via http://www.tarkett-magazine.be/particulieren/wat-is-de-impact-van-kleur…

Van Assche, M. (2013). Missie speelplaats: Exploratief kwalitatief onderzoek naar de inrichting van speelplaatsen in negen Vlaamse basisscholen: actoren, motieven en struikelblokken [Masterproef]. Gent: Universiteit Master in de pedagogische wetenschappen.

van der Zee, F. (2017). Actie-onderzoek. Geraadpleegd op 15 mei 2018, via https://hulpbijonderzoek.nl/online-woordenboek/actie-onderzoek/

Vlaams Expertisecentrum. (2014). Inspiratiebundel, integrale toegankelijkheid van schoolgebouwen. Geraadpleegd op 15 mei 2018, via https://www.agion.be/sites/default/files/images/Agion_271214_web_0.pdf

Vlaamse onderwijsraad. (2013). Advies over diverse maatregelen i.v.m. participatie op school en de rechtspositie van leerlingen. Geraadpleegd op 15 mei 2018, via https://www.vlor.be/adviezen/advies-over-diverse-maatregelen-ivm-partic…

Vlaamse overheid. (2018). Vlaamse integratie- en migratie monitor. Geraadpleegd op 30 mei 2018, via http://www.statistiekvlaanderen.be/sites/default/files/docs/VMIM-Vlaams…

Vonck, D. (2015). Groene en avontuurlijke speelplaatsen: een onderzoek naar motieven, drempels en succesfactoren bij Gentse basisscholen [Bachelorproef]. Gent: Arteveldehogeschool Bachelor in het Sociaal Werk.

Universiteit of Hogeschool
Pedagogie van het jonge kind
Publicatiejaar
2018
Promotor(en)
Ann Steverlynck
Kernwoorden
Share this on: