Scriptiebank overzicht

Deze scriptie onderzoekt hoe wandelen als artistiek-pedagogische methode ingezet kan worden in een woonzorgcentrum. Vertrekkend vanuit de vaststelling dat veel bewoners geconfronteerd worden met beperkte mobiliteit, routines en een verlies aan autonomie, gaat het onderzoek na hoe wandelen kan bijdragen aan aandacht, verwondering, betekenisgeving en verbinding. Centraal staat daarbij de wisselwerking tussen wandelen en kunst: wandelopdrachten worden geïnspireerd door kunstenaars, artistieke praktijken en kunstzinnige manieren van kijken.

Via participatief actieonderzoek worden verschillende wandelopdrachten ontwikkeld en getest met drie bewoners van een woonzorgcentrum. Naast fysieke wandelingen wordt ook geëxperimenteerd met alternatieve vormen van wandelen, zoals fotografie, tekenen, herinneringen, geluiden en virtuele verplaatsingen. Deze opdrachten nodigen bewoners uit om hun omgeving en leefwereld op een andere manier waar te nemen en hier actief betekenis aan te geven.

De resultaten tonen aan dat wandelen, wanneer het verbonden wordt met artistieke processen, meer is dan een fysieke activiteit. Het kan bijdragen aan autonomie, verwondering, verbeeldingskracht, ontmoeting en zingeving. Daarnaast blijkt dat ook imaginaire en niet-fysieke vormen van wandelen waardevol kunnen zijn voor bewoners met een beperkte mobiliteit. De scriptie mondt uit in een toolbox met artistieke wandelopdrachten die verder kunnen worden ingezet en onderzocht binnen woonzorgcentra.

Deze bachelorproef ontwikkelt een kunsteducatief museumaanbod voor kleuters, vertrekkend vanuit verwondering en actieve beleving, inclusief voorbereiding in de klas, activiteiten in het museum en verwerking nadien, met specifieke aandacht voor kleuterparticipatie, muzisch leren en samenwerking tussen leerkrachten en museummedewerkers.

Deze bachelorproef onderzoekt hoe de methode van Visual Thinking Strategies (VTS) kan bijdragen aan diepgaande gesprekken met kleuters over kunst, met specifieke aandacht voor meertalige kinderen en kinderen met een lage betrokkenheid of beperkte taalontwikkeling. In de praktijk blijkt dat kleuters tijdens klassikale gespreksmomenten, zoals het bespreken van een praatplaat, vaak moeilijk betrokken raken. Dit komt onder andere door hun korte concentratiepanne, uiteenlopende taalvaardigheden en culturele/taalkundige diversiteit. Vooral meertalige kleuters ervaren drempels in communicatie, wat hun taalontwikkeling en betrokkenheid belemmert.

Visual Thinking Strategies (VTS) is een gespreksmethode waarbij kinderen via gestructureerde, open vragen worden aangemoedigd om te observeren, te interpreteren en te verwoorden wat ze in een kunstwerk zien. De leerkracht begeleidt het gesprek op een niet-oordelende manier door te parafraseren en verdiepende vragen te stellen. Deze aanpak versterkt niet alleen de taalvaardigheid, maar ook het zelfvertrouwen, het luistervermogen, intens kijken en de sociale interactie van de kleuters.

Een onderzoek naar kunsteducatie via een sociaal artistiek project dat over gelijkheid binnen samenwerkingen/leiderschap gaat.

Deze bachelorproef onderzocht wat kunst en kunsteducatie kan doen voor de ontwikkeling van kinderen. Daarnaast werden ontwerpprincipes bepaald die de leerkracht helpen om rijke kunsteducatieve lessen op te bouwen. De bachelorproef mondde uit in een reeks kunsteducatieve lessen die inzetten op 21ste-eeuwse vaardigheden en rijke ervaringen met kunst.

Kwantitatief onderzoek (enquêtes) naar de parate kennis van werelderfgoed bij laatstejaarsleerlingen secundair onderwijs gelinkt aan hun cultuur, religie, mediavoorkeuren en vakantie- en uitstapgedrag.

Hoe Bednet inzetten bij kunsteducatie?Bednet zorgt ervoor dat langdurig zieke kinderen en jongeren de lessen op school kunnen bijwonen via een internetverbinding tussen de leerling thuis of in het ziekenhuis en zijn klas op school. In de dagelijkse onderwijspraktijk stijgt het aantal Bednetprojecten jaar na jaar.In april 2014 heeft het Vlaams Parlement het decreet om synchroon internetonderwijs deel uit te laten maken van het Vlaamse onderwijslandschap naast TOAH, goedgekeurd. Op 27 januari 2015 kreeg Bednet de prijs van het Europees Burgerschap 2014.

Wegwijs in de digitale beeldcultuurMen heeft ons allemaal wel eens op school tijdens de geschiedenislessen verteld dat onze historische tijdslijn slechts artificieel is en dient ter beschrijving van onze evolutie als mens door tijd. Historici en andere wetenschappers delen onze geschiedenis op in verschillende periodes en geven die “tijdsvakken” een naam die de betreffende periode het meest omvattend beschrijven.

 DE EERSTE WERELDOORLOG IN DE LAGERE SCHOOL De Groote Oorlog door de ogen van de familia Van Campenhout Het begrip de Eerste Wereldoorlog is geen onbekend gegeven in de klassen van de lagere school. Elk jaar opnieuw komt er daarover wel iets aan bod. Zeker dit jaar, 2014, honderd jaar na de Groote Oorlog zal het rijkelijk aanwezig zijn in onze scholen.Grote blokken geschiedenis zullen door de hoofden van de leerlingen worden opgeslorpt. Heel wat data  en bekende personen zullen opgenomen en  onthouden moeten worden.

 KUNST- EN CULTUUREDUCATIE: DE KLOOF TUSSEN PRAKTIJK EN OVERHEIDKunst en cultuur zijn belangrijk, daar is zowat iedereen het over eens. Maar hoe gaan scholen hiermee om?En waarom moet kunst een grotere rol spelen in de klas? De Vlaamse overheid plaatst kunst- en cultuureducatie hoog op de agenda maar of ze er ook in slaagt de leerkrachten en leerlingen te motiveren en te voorzien van een productief referentiekader, is twijfelachtig.

 Kunst- en cultuureducatie in het Vlaamse onderwijs: Een tegendraadse leerling?Misschien omdat de definitie van cultuur met het komen van nieuwe generaties, en dus ook nieuwe generaties cultuur en kunstenaars, ondertussen achterhaald is. De kunstwereld staat nooit stil, verandert voortdurend. En het is de jeugd van tegenwoordig die deze wereld, misschien onbewust, grotendeels beïnvloedt. Niet alleen vernieuwen jongeren cultuur, ze verbreden ook het kunstdomein, verleggen grenzen. (Lize, 5e middelbaar)Kunst en cultuur zijn voortdurend in beweging, maar ook onderwijs staat niet stil.

Kunsteducatie: dienstmaagd  van de sleutelcompetenties? “Waarom moeten we geloven dat het ‘goed’ is dat mensen, hoe vroeger hoe beter, in de kunsten worden geïnitieerd?

Artofni Interactieve museumeducatie in M Museum LeuvenArtOfNi: ‘Vind ik dit kunst? Nee, ik kan dit ook!...’Je loopt doorheen een hedendaagse tentoonstelling, proberend om de gedachtenkronkel van de kunstenaar te begrijpen, proberen je diepste fantasie te prikkelen. En dan weergalmt; ‘Ik kan dit ook’. Het is een welbekend vooroordeel dat bij hedendaagse kunst niet vreemd is.Deze vooroordelen ontstaan door het moeilijke karakter van de hedendaagse kunststroming. Het ontrafelen van kunstwerken vergt fantasie, tijd, inzicht en ervaring. Een kunstwerk bestaat uit symbolen.

Met je klas naar de film!
In Vlaanderen worden vandaag ontzettend veel initiatieven genomen om jongeren met kunst en cultuur in contact te brengen. Naast allerhande uiteenzettingen hierover in de literatuur, willen ook steeds meer culturele instellingen educatieve programma’s en werkvormen voor de jeugd ontwikkelen. Zij besteden hierbij een speciale aandacht aan het onderwijs via een aanbod van rondleidingen of workshops. Toch vinden veel leerkrachten het niet makkelijk om uit het uitgebreide gamma een geschikte activiteit te kiezen voor hun leerlingen.

Dorine De Vos
 
 
Kwaliteitsvolle kunsteducatie in het museum: observeerbaar
(en daarom werkbaar!)
 
 
“Je moet kwaliteit herkennen als je ze ziet. Je voelt het […]”.
Een ‘klare’ uitspraak uit het rapport Bamford[1] maar hoe maak je voelbare, zichtbare kwaliteit nu observeerbaar en dus meetbaar? Tijdens mijn stage bij de publiekswerking van het M HKA (Museum voor Hedendaagse Kunst Antwerpen) ging ik op zoek naar een antwoord, onder de titel: ‘ Hoe de kwaliteit meten van een interactieve museumrondleiding voor secundair onderwijs?

 
KUNSTEDUCATIE IN DE NETWERKRUIMTE

“Meer cultuur op school” kopte De Standaard op 19 september 2008. Het is één van de bevindingen van een groep experts die naar aanleiding van het rapport-Bamford een jaar lang nadacht over culturele opvoeding. Het rapport werd gemaakt door de Australische professor Anne Bamford in opdracht van minister van Onderwijs Frank Vandenbroucke en het maakte brandhout van onze kunst- en cultuureducatie. Sindsdien woedt het debat in alle hevigheid.
De groep van experts vindt dat elke jongere een stevige, ononderbroken cultuuropvoeding moet krijgen op school.

Jongeren en cultuur
 
Het debat ‘jongeren en cultuur’ is vandaag niet meer weg te denken uit maatschappelijke discussies over cultuureducatie en -beleid. Dit onderwerp kent echter heel wat vooringenomenheden. Jongeren zouden weinig interesse hebben in culturele activiteiten en zich eerder terugtrekken in een eigen smaakuniversum, waarin popmuziek, jeugdmode en sport centraal staan. Een belangrijke factor is hierbij de opkomst van de cultuurindustrie, die de leefwereld van jongeren grondig heeft gewijzigd.