Scriptiebank overzicht

Tot aan de Eerste Wereldoorlog zongen dichters de lof van het krijgsgebeuren. Waarom kozen de poëten vanaf de Groote Oorlog voor een andere weg? Het werk van Wilfred Owen, en vooral diens literaire ontmoeting met de vijand, geeft ons aanwijzingen.

In deze scriptie werk ik rond soldatenidentiteit in de Duitstalige roman "van het westelijk front geen nieuws" van Remarque. Ik ga na wat het voor de auteur betekent om "soldaat te zijn" en hoe hij kritiek op de oorlog en oorlogsidealen levert.

Deze masterproef laat de lezer toe om de unieke werkelijkheid en de unieke interacties van Noord-Syrië en Oost-Turkije van een millennium geleden te ontdekken. Het werk leidt de lezer ook bij het reflecteren over zijn eigen bekende en vertrouwde zekerheden over het verleden en zijn eigen heden.

De Eerste Wereldoorlog was een tijd van grote sociale onrust, niet alleen omwille van conflict, maar ook vanwege de effecten van dat conflict op het alledaagse leven en de samenleving als geheel. Deze scriptie onderzoekt de manier waarop de sociale status van vrouwen en algemene genderrelaties in Groot-Brittainië evolueerden tijdens de Eerste Wereldoorlog aan de hand van prozawerken geschreven door vrouwen. In de eerste plaats verstrekt het onderzoek achtergrondinformatie over de sociale status van vrouwen tijdens de oorlog, vervolgens bespreekt het de situatie van vrouwelijke schrijvers in het begin van de twintigste eeuw en ten slotte behandelt het twee literaire casusstudies, namelijk The Return of the Soldier van Rebecca West en Testament of Youth van Vera Brittain.

Deze masterproef ontstond vanuit diepte interviews van 15 personen uit 8 families van kinderen en kleinkinderen van invalide soldaten uit de Eerste Wereldoorlog. Uit hun herinneringen aan hun (groot)vader komt naar voor dat de oorlog niet enkel destijds leefde, maar vandaag nog steeds voelbaar is in onze maatschappij.

Onderzoek naar de mannelijke idealen tijdens de Eerste Wereldoorlog uit Groot-Brittannië en India in twee literaire werken, Richard Aldington's Death of a Hero en Mulk Raj Anand's Across the Black Waters.

De soldatenkost in het Belgische leger tijdens de Eerste Wereldoorlog is een onderwerp dat net zoals verschillende andere sociale en culturele thema’s lange tijd onderbelicht is gebleven in de geschiedschrijving. Pas in de jaren ‘80-’90 maakten politieke en militaire onderwerpen plaats voor meer persoonlijke thema’s. Ook het eten van de soldaat kwam daardoor in de belangstelling te staan. Het gebruik van oorlogsdagboeken laat ons toe om in de huid van van de Belgische soldaat te kruipen en het verhaal van de soldatenkost van dichterbij te onderzoeken.

Deze masterproef belicht de rol van Union Saint-Gilloise op het Brusselse en Belgische voetballandschap voor de Eerste Wereldoorlog. In een periode waarin de sociale verhoudingen binnen de samenleving duidelijk onder druk stonden zette de club uit Sint-Gillis zich bewust af tegen de elitaire opvattingen die rond de sport hingen. Op die manier speelde Union een cruciale rol in grondige maatschappelijke heroriëntering die de sport doormaakte.

Deze scriptie vertelt het verhaal van de Belgische verpleegsters tijdens de Eerste Wereldoorlog. Daarbij wordt aandacht besteed aan hun opleiding, hun verpleegkundige praktijken, hun professionele organisatie en de beeldvorming over de verpleegsters. De conclusie is dat zij er tijdens de oorlog in slaagden hun drievoudige missie van genezen, verlichten en troosten waar te maken.

De bespreking van feminisme en pacifisme in de literaire oorlogswerken Non-Combatants and Others (1916) van Rose Macaulay en Testament of Youth (1933) van Vera Brittain.

In deze masterproef werd een onderzoek verricht naar de aanwezigheid van intermediale verwijzingen naar muziek, tekst en beeld in 'Als op de eerste dag' (2001) en 'Oorlog en terpentijn' (2013) van Stefan Hertmans. Door de gekozen romans in een multidimensionale kunst- en cultuurhistorische context in te bedden, trachtte Sofia De Geest tot een beter inzicht te komen in Hertmans’ poëticaal universum. De intermediale studie was het eerste onderzoek in zijn soort binnen het oeuvre van de auteur.

Deze scriptie behandelt de Belgische publieke perceptie van de Spaanse griep in de periode 1918-1930. De Belgische publieke perceptie is getekend door de Duitse bezetting. De griep werd onderschat en Belgisch onderzoek naar de ziekte bleef uit.

De masterproef O.M.M.’s Crux Christi Nostra Corona: an Annotated Edition and Commentary of a Post-WW1 Account of Belgian War Sites plaatst het persoonlijk verhaal van Olive Mary Mercer-Clements, een Britse verpleegster, in de bredere historische context van de Eerste Wereldoorlog in België, dit door middel van een grondig literair-historische analyse van haar dagboek. Dit dagboek kwam tot stand na een reis door België die ze in 1922 samen met haar ouders maakte om het graf van haar overleden broer, officier in het Britse leger, te bezoeken.

De paper bevat een studie over de vertaalpolitiek van de Duitse overheid tijdens de Grote oorlog in de regio Gent. Aan de hand van tekstuele en niet-tekstuele kenmerken van de meertalige tekstaffiches die de Duitse overheid liet drukken wordt een minder bestudeerde kant van de oorlog belicht.

De thesis ‘Waar mens en muziek elkaar ontmoeten’ is een uiteenzetting over de maatschappelijke kracht die de accumulatie van muziek en architectuur teweegbrengt.

Aan de hand van de dossiers van de Dienst der Verwoeste Gewesten heb ik de geschiedenis van de wederopbouw van hoeves in de Westhoek na de Eerste Wereldoorlog gereconstrueerd. Hierbij heb ik enerzijds gekeken naar de werking van de wederopbouw, wie betrokken was, wanneer, voor hoelang, de verbonden kosten, enzovoort,... Anderzijds heb ik onderzocht hoe er heropgebouwd werd. Hierbij vergeleek ik de theorie - het debat tussen een modernistische, traditionalistische en regionalistische wederopbouw - met de praktijk, die ik vond in de bouwplannen en de overgebleven hoeves.

In volle Eerste Wereldoorlog richtte een deel van de Vlaamse Beweging met Duitse steun een Raad van Vlaanderen op. Deze instelling beoogde een parlement voor Vlaanderen te zijn. Lange tijd hebben historici de Raad weggezet als een marionettenbeweging. Deze scriptie kiest ervoor hiermee te breken door het te benaderen als zijnde een parlement. Aan de hand van een comparatief luik met de Belgische Kamer en Nederlandse Tweede Kamer wordt nagegaan wat voor parlement de Raad beoogde te zijn.

Een koffer (totaalpakket) voor leerkrachten in het lager onderwijs:
- 9 ingesproken verhalen (met muziek en achtergrondgeluiden) over Sam. Sam is een herdershond die de hele oorlog meemaakt en vertelt aan de leerlingen
- een Samlied
- een handleiding voor de leerkracht met muzische verwerkingen na elk verhaal, achtergrondinformatie, ...
- 10 voorwerpen die gelinkt worden aan het verhaal (een klomp, een helm, een bebloed doek, ...)
- leerlingenboekjes waarin Sam kort zijn verhaal samenvat (met tekeningen). De leerlingen schrijven hier niet. Het is eerder een herdenking aan het verhaal
- een handpop van Sam (kan gebruikt worden tijdens lessen)

Dit eindwerk is gemaakt voor de provincie West-Vlaanderen en wordt nog steeds uitgeleend door leerkrachten. We wonnen met dit eindwerk de Bachelorproef en de Innovation Awards.

Deze scriptie handelt over de pianomuziek die de Armeniër Gurdjieff tezamen met de Rus componist Thomas de Hartmann realiseerde. De filosofie van deze rondreizende mysticus wordt ook uitgediept.

Wat zijn de typologische eigenschappen van de Fierensblokken en hun invloeden, en hoe kunnen deze eigenschappen, die waardevolle erfgoedelementen zijn, een kwaliteitsvolle plaats krijgen in de toekomstige herbestemming? Vanuit deze onderzoeksvraag vertrekt het onderzoek over het sociale wooncomplex de Fierensblokken, een prominent voorbeeld van een Weens hof, met als afbakening in de ruimte de stad Antwerpen, en in de tijd het interbellum. Naast de beperkte literatuur, zijn vooral bouwaanvragen, historisch fotomateriaal, en de gebouwen behorende tot deze typologie de voornaamste bouwstenen voor het onderzoek.

Adieu la vie, adieu l'amour van Armand Lanoux heeft een bijzonder hoofdpersonage: collega-schrijver Roland Dorgelès. Gebaseerd op de (toen nog onuitgegeven) oorlogscorrespondentie van deze laatste baseert Lanoux een werk dat zich op het kruispunt van verschillende genres bevindt. Lanoux tast de grenzen van feit en fictie af.

De studie gaat na hoe de Belgische kunsthandel zich tijdens de Eerste Wereldoorlog handhaafde. De verschillende oorzaken voor de heropleving van de kunsthandel worden hierbij stelselmatig toegelicht.

Deze 'intellectuele biografie' bestudeert het leven van Georges Lorand, een figuur die iets of wat in de vergetelheid is geraakt. Deze scriptie bestudeert het liberaal progressieve netwerk van Georges Lorand alsook de transnationale netwerken op het einde van de 19de eeuw.

De Poëzie van de pijn: Een onderzoek naar de literaire mechanismes die gebruikt werden door Wilfred Owen en Isaac Rosenberg om hun fysieke pijn te uiten. De Eerste Wereldoorlog lag aan de grondslag van een plotse en zeer snelle toename aan poëtische expressie. Britse kranten werden overladen met meer dan honderd inzendingen per dag. Archaïsche woordenschat, de liefde voor het vaderland en de tot dan toe aanwezige wilskracht van de jeugd baande zich via het geschreven woord een weg over het kanaal.

THEATER, LOUTER ONTSPANNING OF BROODNODIG?Als wij vandaag naar het theater gaan dan is dat omdat we fan zijn van een bepaald stuk of een bepaalde acteur. We gaan naar het theater ter ontspanning, als tijdverdrijf, om eens goed te lachen of om ons intens te doen raken.Maar wat als theater een kwestie wordt van leven en dood? Wat als theater naast ontspanning, ook een noodzaak wordt?Het gat in ons collectief geheugenDe meeste Belgen kennen de geschiedenis en weten hoe België via het Von Schlieffenplan in de oorlog meegesleurd werd.

“Wanneer houdt deze schijtoorlog nu eens op?”[1]Oorlogsverheerlijking en –afkeuring in Ernst Jüngers In Stahlgewittern en Erich Maria Remarques Der Weg zurück in het licht van de Langemarck-mytheAlomtegenwoordig zijn ze dezer dagen, de nieuwsberichten over IS. Syriëstrijders, extremisme, terrorisme, onthoofdingen, oorlog, paniek, vluchtelingen en een hoop ellende.

De Groote Oorlog herbeleefd. De impact van Wereldoorlog I op de tijdsgeest en de weergave ervan in Vlaams theaterWie kent nu niet iemand die de Musical 14-18 van Studio 100 gezien heeft, het boek Oorlog en Terpijn van Stefan Hertmans heeft gelezen of het In Flanders Fields Museum in Ieper heeft bezocht? Met het herdenkingsjaar in 2014 werd volop op de Eerste Wereldoorlog ingezet. En dat niet alleen in het commerciële discours. Ook binnen het theater maakten verschillende gezelschappen een voorstelling waarin rechtstreeks of onrechtstreeks naar de Eerste Wereldoorlog werd verwezen.

Belgische bezetters: de lange schaduw van de Eerste WereldoorlogDe afgelopen twee jaar herdacht het Belgische volk de gruwel van de Eerste Wereldoorlog, nu honderd jaar geleden. Maar wat gebeurde er toen op 11 november 1918 de wapens zwegen? Toen de rook optrok van het slachtveld aan de IJzer en de partijen samen rond de tafel gingen zitten?

België: dé internationale hotspot voor herdenkingIeper ziet zijn toerisme groeien. En niet direct vanwege de imposante kathedraal of het prachtige stadhuis. Ieper is dé hotspot als het gaat om de herdenking van de Eerste Wereldoorlog. Ieper heeft een rijke historie. De Eerste Wereldoorlog is daar een belangrijk onderdeel van. Niet ver van het centrum werden er vijf veldslagen uitgevochten waardoor er maar liefst 600.00 doden vielen. Nationaal karakterBelgië kreeg tijdens de oorlog hulp van soldaten uit Engeland, Australië, Canada, India, Zuid Afrika en Nieuw Zeeland.

UGent scant ondergrond Westhoek op zoek naar munitie en loopgravenDuizend bommen en granatenDe Universiteit Gent bracht met een geavanceerde scanner de ondergrond in kaart van slagvelden tijdens de Eerste Wereldoorlog. Resultaat? Tot wel 420 stukken metaal per hectare, allemaal niet dieper dan 1 meter onder de grond.Het is iets wat elke landbouwer in de Westhoek weleens overkomt: bij het omploegen van de bodem komen granaten uit de Eerste Wereldoorlog aan de oppervlakte te liggen. Niemand kijkt er nog van op, de obussen lijken hun moordend karakter verloren te hebben.