Scriptiebank overzicht

Gist brengt nieuw inzicht in de ziekte van ParkinsonDe immense toename van de medische kennis en de ontwikkeling van nieuwe medicijnen heeft een stijging in de levensverwachting van mensen in de Westerse wereld teweeggebracht. Deze stijging zorgt voor een enorme groep 60-plussers met als gevolg  dat bepaalde ziekten, waarbij ouderdom een risico-factor is, meer voorkomen en dus meer van belang worden voor de gezondheidszorg. Voorbeelden van ouderdomsziekten met een enorme impact op de gezondheidszorg en economie zijn de hersenaandoeningen Alzheimer en Parkinson.

Vertakte vetzuren: het nieuwe wondermiddel?Wat hebben cosmetica, shampoos, voedingsadditieven, zepen, smeer- en hydraulische oliën, kaarsen, … met elkaar gemeen? Weinig, zou je op het eerste zicht denken. Nochtans kunnen al deze producten stoffen bevatten die geproduceerd worden op basis van plantaardige of dierlijke oliën en vetten.Oleochemie, de toekomst?De oleochemie, een tak in de chemische industrie, houdt zich bezig met de verwerking van zulke plantaardige en dierlijke oliën en vetten tot verschillende producten.

Een nieuwe chemie – van maïs naar waardevolle grondstoffenBio-ethanol zorgt voor veevoederBiobrandstoffen zijn steeds meer in opmars, onder meer door de opgelegde normen omtrent hernieuwbare brandstoffen vanuit de EU. Enkele voorbeelden hiervan zijn biodiesel en bio-ethanol. Deze laatste kan geproduceerd worden uit een wijd gamma aan grondstoffen. In deze grondstoffen moeten koolhydraten aanwezig zijn om bio-ethanol te kunnen produceren. Net daardoor is maïs een veelgebruikt startproduct in het productieproces van bio-ethanol.

Afval van papierindustrie in de strijd tegen de Afrikaanse slaapziekteBiomassa als duurzaam alternatief voor fossiele brandstoffenGezien de eindige reserves aan aardolie en andere fossiele brandstoffen, groeit de laatste jaren het besef dat de mens op zoek dient te gaan naar duurzame bronnen voor brandstoffen en chemicaliën. Energie uit vloeibare brandstoffen kan eventueel vervangen worden door wind- water- of zonne-energie tot zelfs geothermale energie.

Ionische vloeistoffen: honingachtige producten voor een groene industrie‘Chemische rommel’, ‘kankerverwekkende brol’ en ‘gevaarlijke fabrieken’ zijn niet eens de meest extreme termen die reeds gebruikt zijn om de chemische industrie te omschrijven. Het is inderdaad waar dat deze branche, niet geheel onterecht, met een zeer milieuonvriendelijk imago verveeld zit. Maar sommige processen kunnen aanzienlijk groener gemaakt worden door het gebruik van speciale oplosmiddelen: ‘ionische vloeistoffen’.

Wormen in de troonzaal: wat één eiwit uit koninginnengelei kan betekenen voor mens en dierIn de bijenkorf heerst een absolute monarchie: de koningin is groter dan de werksterbijen, leeft tien keer langer en legt tot 1.500 eieren per dag. Een scherp contrast met de grotendeels steriele onderklasse dus, en dat heeft wetenschappers al jaren lang geïntrigeerd. Hoe komt het dat sommige bijen uitgroeien tot koninginnen en anderen niet? Het antwoord heeft voor één keer niets met genetica te maken, maar alles met voeding.

De natuur in snelheid gepakt: biomimetiek met zeolieten Een chemische binding van 105 kcal mol-1 breken, er een enkel zuurstofatoom tussen timmeren en dat op kamertemperatuur! Je mag ervan uitgaan, dat is een sterk staaltje chemie. Nochtans is dit wat bepaalde methanotrofe bacteriën, die zich voeden met methaan, presteren wanneer ze in hun metabolisme het weinig reactieve methaan omzetten naar methanol. Ze maken hiervoor gebruik van het methaan monooxygenase (MMO) enzym en klaren de klus aan een tempo waar men in de anorganische chemie enkel van kan dromen.

Wapenwedloop: de mens versus het minusculeWe worden steeds ouder, maar voor hoe lang nog? Voor de Tweede Wereldoorlog waren antibiotica nog niet ontdekt. In die tijd lag de levensverwachting rond de 50 jaar. Toen na Tweede Wereldoorlog penicilline ontdekt en verspreid werd, steeg de levensverwachting snel. Niet lang daarna werden al de eerste resistente bacteriën ontdekt waardoor onze lange levensverwachting nu in het gedrang komt. . Resistentiemechanismen van bacteriën en schimmelsMaar wat betekent resistentie nu eigenlijk? Wel, bacteriën en schimmels kunnen antibiotica onschadelijk maken.

Zeldzame grondstoffen uit veelvoorkomend afvalDe kans dat u dit leest bij het licht van een TL-lamp is bijzonder groot, die dingen hangen zo’n beetje overal. Wanneer ze –eventueel na een fase van irritant knipperen- de geest geven, weet u wat te doen: inleveren, bij de elektro winkel of het containerpark. Dat is in de eerste plaats omdat fluorescentielampen, zoals de TL-buis en de spaarlamp, kwik bevatten. Dat is giftig en mag niet in het milieu terecht komen. Het inleveren van TL-lampen zou echter nog veel meer nut kunnen hebben.

Een sensor verwerkt in een handschoen voor de detectie van cocaïneDrugsdealers worden steeds inventiever in hun smokkelmethoden, van de klassieke bolletjes en pakketjes tot het vermommen van cocaïne als zwarte printer inkt. Douane van de luchthaven van Zaventem en de Antwerpse haven kijken dan ook reikhalzend uit naar een draagbare, betrouwbare, snelle en selectieve test om een verdacht poeder te classificeren als zijnde cocaïne of niet.Wanneer de douane een verdachte container onderschept, of mensen of bagage wil screenen op cocaïne, dan maken ze klassiek gebruik van kleurtesten.

Red mud: afvalproduct of bron van kostbare metalen?De huidige generatie wetenschappers denkt meer toekomstgericht dan vroeger. Voornamelijk op vlak van milieu gebeurt er heel wat onderzoek. Zo zijn er heel wat afvalstromen (afkomstig van industriële processen) die schadelijk zijn voor het milieu. Zo kunnen (toxische) metalen de omgeving vervuilen of kan de zuurtegraad van de afvalstromen negatieve gevolgen hebben voor het milieu. 'Red mud' is zo'n afvalproduct, welk afkomstig is van het productieproces van aluminiumoxide, de voorloper van aluminium.

Waarom waterherwinning cruciaal is voor ruimtemissiesEen permanente menselijke bewoning op Mars in 2035? Een van de knelpunten om deze doelstelling te bereiken is de beschikbaarheid van water. Water draagt voor 90% bij aan de totale massa voor een ruimtereis en een bemanning van vier personen heeft 1080 kilogram water nodig voor een missie van slechts 3 maanden. Het kost daarenboven €25.000 om 1 kilogram de ruimte in te sturen, wat het project erg duur maakt.

Maaltijden zonder mysterie dankzij de biosensorVoedsel. Voor de meesten is het gewoon een onderdeel van het leven, maar voor mensen met voedselallergieën is het een bron van miserie. Zij moeten elke dag de zoektocht naar veilig voedsel overleven, iets wat geen probleem is in hun eigen keuken, maar tot pijnlijke gevolgen kan leiden van zodra ze die cocon verlaten. Dat ze dan moeten vertrouwen op de goede wil van obers of verpakkingen, is in deze tijd volledig achterhaald. Hier moet een eenvoudigere, meer betrouwbare manier voor zijn.

Inzicht in de werking van een nieuw wapen in de strijd tegen kanker “Cancer affects all of us, whether you’re a daughter, mother, sister, friend, coworker, doctor, or patient.”– Jennifer Aniston “There is no treatment”. Op deze manier werd er in 3000 voor Christus, in de oudste verwijzing naar kanker, gesproken over deze ziekte. Doorheen de jaren is er echter bijzonder veel onderzoek gewijd aan het vinden van behandelingstherapieën voor deze ziekte.

Zie bijgevoegd bestand (omwille van afbeeldingen en formules lukt dit hier niet).

Hoe wormen ons helpen ons leergedrag te verstaanDit is Caenorhabditis elegans. Van een bescheiden bodemwormpje dat nauwelijks te zien is met het blote oog zou je misschien niet veel verwachten in het neurobiologisch onderzoek. Het ziet er niet echt uit als het soort beestje dat leergedrag zou vertonen. Wel, schijn bedriegt. Figuur 1: Door genetische manipulatie kan men verschillende cellen van C. elegans een fluorescente merker geven.

De toekomst van waterzuivering: plasmaontlading!Conventionele waterzuiveringsinstallaties zijn zelden uitgerust voor de verwijdering van micropolluenten. Als het gaat over micropolluenten, wordt er vaak gedacht aan de vervrouwelijking van het aquatisch leven door restanten van bijvoorbeeld de anticonceptiepil. Er zijn echter een tal van andere oorzaken waardoor micropolluenten in het afvalwater terecht komen. Denk maar aan pesticiden, oppervlakte-actieve stoffen en afvalstromen van de industrie.

Gefoamde pastisolen als efficiënte en duurzame underbody coating voor auto’s?1.    InleidingBrandstofverbruik, CO2-uitstoot, duurzaamheid, hybride, ... Deze termen worden de dag van vandaag steeds belangrijker bij het selecteren van een auto. Niet alleen op economisch vlak, maar ook op ecologisch vlak zijn deze kernwoorden belangrijk.2.    Massabesparing voor brandstofbesparingHet is al langer geweten dat lichtere auto’s minder brandstof verbruiken, daarom proberen de producenten om op alle onderdelen van de auto enkele percentjes te besparen.

Samenvatting masterproef “Studie naar de toepasbaarheid van herstelmortels en scheurinjectiesystemen in de wegenbouw”Om een herstelling duurzaam te kunnen uitvoeren, is een goede materiaalkeuze cruciaal. Een voorstudie die de schadeoorzaak aan het licht brengt dient uitgevoerd te worden. Een duurzame herstelling is het resultaat van een grondige analyse van de schade, de keuze van het juiste product, aangepast aan de situatie en een goede uitvoering.De masterproef gaat in op de verschillende schadegevallen die kunnen optreden bij platenbeton.

Het herstellen van het centraal zenuwstelsel,vandaag en morgen De ziekte van Alzheimer, de ziekte van Parkinson, de ziekte van Huntington, multiple sclerose, glaucoom, het zijn maar enkele van de meer dan 600 neurodegeneratieve aandoeningen waarbij na verloop van tijd zenuwcellen afsterven. Dit laatste is onomkeerbaar en leidt tot symptomen als dementie, slikproblemen, bewegings-, loop-, of spraakstoornissen. Wat is nu de exacte oorzaak waardoor het centraal zenuwstelsel (CZS) van de mens zich niet spontaan kan herstellen?

Koolstof nanobuizen, het zwarte koperKleine schaal, grote uitdagingenWelkom in de wereld van de nanotechnologie. Een wereld zo verschillend van de onze dat het haast fictie lijkt. Toch ontsnapt ook zij niet aan actuele thema’s als de mobiliteitsproblematiek. Net zoals snelwegen die steden verbinden, het verkeer niet meer aankunnen, krijgen steeds kleiner wordende koperen interconnects die transistors in microchips verbinden, het moeilijk de elektronenstroom te verwerken. Maar de oplossing is misschien wel dichterbij dan gedacht door het gebruik van koolstof nanobuizen i.p.v.

KEIZERSNEDE ALS MODEGRIL?Wanneer bekeek u laatst uw stoelgang na een bezoek aan het kleine kamertje? Hopelijk antwoordde u daarop volmondig “daarnet, zoals gewoonlijk” en keek u niet beschaamd weg. Het taboe kan maar beter snel doorprikt worden, aangezien onze stoelgang eigenlijk de spiegel vormt van onze gezondheid. Het is immers een reflectie van wat zich afspeelt in onze darmen.Menselijke minderheidAangezien een mens ongeveer tien keer meer cellen van micro-organismen meedraagt dan menselijke, mag hun bijdrage niet onderschat worden.

Chronische rugklachten, wat nu? Geraak je ervan verlost, of blijven ze de rest van je leven hangen? Een struikelblok dat de geneeskunde nog niet volledig heeft weten weg te werken. Maar mocht je het kapotte onderdeel nu eens simpelweg kunnen vervangen door een gloednieuw wisselstuk, net als bij een auto?

Zeldzame aarden: van drone tot smartphoneHet begrip zeldzame aarden (Eng.: Rare Earth Elements, REE) klinkt waarschijnlijk niet echt bekend in de oren, maar iedereen maakt dagelijks gebruik van toepassingen waarin deze chemische stoffen in zitten verwerkt. Namen als europium, yttrium, dysprosium of praseodymium klinken exotisch en doen allicht geen belletje rinkelen, maar onze huidige samenleving zou ineenstorten zonder het gebruik van deze chemische elementen in tal van toepassingen.Wat zijn zeldzame aarden?De zeldzame aarden zijn, zoals hun naam reeds doet vermoeden, zeer schaars.

Wat hebben een microscopische spons en een nano-honingraat met elkaar gemeen?Je lichaam is een ongelofelijk complex netwerk van chemische reacties dat werd ontwikkeld door de natuur. Het bestaat uit biljoenen cellen, waarin constant talloze biochemische reacties plaatsvinden. Chemisten laten zich graag inspireren door de natuur om nieuwe reacties en materialen te ontwikkelen. Ik zal in dit artikel dan ook regelmatig verwijzen naar de inspiratie van de natuur.Deze thesis gaat over de synthese en toepassingen van poreuze materialen.

Afval, het parfum van de toekomstEven opfrissen en een vers geperst fruitsapje. Voor heel wat Vlamingen het verloop van de ochtend.  Verassend genoeg slechts één hoofdproduct nodig voor dit alles: de citrusvrucht.AFVAL, DE NIEUWE GRONDSTOFSteeds meer bedrijven zetten vandaag in op de verwerking van afval. Slogans als “afval bestaat niet” en “toonaangevend in duurzaam afvalbeheer” beheersen meer en meer de huidige industrie. Dit alles kadert in de toenemende groene gedachtegang van de maatschappij.

Een kleine stap richting gentherapie met DNA-bindende peptidenHet verstarren van peptiden, een methode waarbij de 3D-structuur van de molecule wordt vastgezet, gebruikt men al enkele jaren binnen de medicinale chemie om een betere binding aan eiwitten te verkrijgen en om het peptide te beschermen tegen enzymatische afbraak.

Een schakel in het sluiten van de stikstofkringloopDe mestproblematiek in Vlaanderen is alom bekend. Stikstof (N) komt op de velden terecht via onder andere ammonium in kunstmeststoffen en wordt slechts gedeeltelijk opgenomen door de gewassen, die N inbouwen in eiwitten. De overige fractie wordt uitgespoeld naar het oppervlakte- en grondwater, waardoor de milieukwaliteit wordt aangetast. Daarnaast kan je je afvragen of we de opgenomen N in gewassen ook effectief volledig consumeren. Het antwoord is neen, helemaal niet.

OPTIMALISERING VAN DE HELDERHEID VAN VLOEIBARE COSMETICA McBride is als internationaal bedrijf de belangrijkste leverancier in Europa van ‘Private Label household & personal care’ producten. Dit zijn producten die verkocht worden onder de naam van de winkelketens zelf, met andere woorden de huismerken. Shampoo vind je terug onder de algemene benaming van vloeibare cosmetica, de markt verwacht op vandaag een mooie viskeuze en heldere shampoo. Na toevoeging van een bepaalde concentratie zout, noodzakelijk om de gewenste viscositeit te bereiken, wordt heldere shampoo troebel.

De toekomst voor zuiver oppervlaktewater in VlaanderenLiebert KennyIndustriële wetenschappen chemie, KULeuven @ Campus De NayerDe kwaliteit van het oppervlaktewater in Vlaanderen kent de afgelopen twee decennia een sterke vooruitgang door een geïntegreerde aanpak van deze problematiek via centrale en decentrale waterzuiveringsinstallaties. Toch komen er nog te veel polluenten in ons oppervlaktewater terecht (zoals nitraten en fosfaten) die schadelijk zijn voor de gezondheid en welzijn van de mens, maar ook voor de natuurlijke ecosystemen.