Scriptiebank overzicht

De bacteriële vingerafdruk van luchtvervuilingBacteriën zijn onzichtbaar voor het blote oog, maar de effecten van hun acties zijn dat allerminst. Deze microscopische organismen staan namelijk in voor verschillende processen die voor ons van enorme betekenis zijn, zoals de productie van voedsel en medicijnen (bijvoorbeeld kaas en insuline), de afbraak van vervuilende stoffen in de bodem, het verbeteren van ons verteringssysteem en het recycleren van dode planten en dieren tot nieuwe voedingsstoffen.

 Op zoek naar leefbare stadsruimteHoe zal de stad er in de toekomst uitzien? Hoe kunnen wij ervoor zorgen dat de stad leefbaar blijft? Wat doen we nu met grote stukken stadsruimte die vrijkomen? Met onze masterproef hebben we op deze vragen een antwoord willen bieden aan de hand van het gebied Spoor Oost te Antwerpen.

Alcohol en auto’s: een gevaarlijk efficiënte mixUiteraard blijft rijden onder invloed onaanvaardbaar, maar als het van de vakgroep vervoerstechniek aan de Gentse universiteit afhangt dan worden alcohol en personenauto’s in de toekomst onlosmakelijk aan elkaar verbonden. Lichte alcoholen zijn namelijk een veelbelovend en duurzaam alternatief voor de huidige benzine. Wanneer u morgen benzine in uw wagen tankt dan zit daar reeds tot 5% ethanol bij. In Brazilië wordt alcohol zo al sinds de jaren ’70 gebruikt als alternatief voor de fossiele brandstoffen.

Sandwichpanelen, of hoe een innovatief materiaal vliegtuigen tot 50 % minder kan laten wegenLode DaelemansAlsmaar vaker zullen de metalen onderdelen van voertuigen worden vervangen door lichtere materialen zoals sandwichpanelen. Hierdoor worden voertuigen lichter, waardoor ze minder brandstof nodig hebben. Bijgevolg worden ook minder broeikasgassen uitgestoten. Hoewel sandwichpanelen erg licht zijn, zijn ze zeer sterk dankzij hun specifieke opbouw. Net zoals een echte sandwich, bestaat een sandwichpaneel uit een buitenkant (het broodje), en een kern (het broodbeleg).

Superstormen in kaart gebrachtOverstromingen zijn één van de meest destructieve natuurkrachten. De schade die deze rampen veroorzaken, is nauwelijks te overzien. Ook Vlaanderen hoeft te vrezen voor de destructieve krachten van overstromingen. Door de versnippering van bebouwing en de vele steden die opgebouwd zijn langs rivieren, vormt ons gewest een enorm risicogebied.Om dit rampscenario te vermijden, moet er preventief gewerkt worden; risicogebieden moeten in kaart gebracht worden, evacuatieroutes moeten uitgetekend worden en de opslagcapaciteiten van waterreservoirs moeten berekend worden.

De traditionele structuur van stad en platteland in Vlaanderen heeft de laatste jaren zowel morfologisch als functioneel belangrijke wijzigingen ondergaan. Gedurende de twintigste eeuw groeide de stad — door sterke uitbreiding van de bebouwde ruimte — uit tot een stedelijke agglomeratie. Ze was herkenbaar door haar omvangrijk geheel van aaneengesloten bebouwing. Vanaf de Tweede Wereldoorlog zal de woonfunctie zich echter over een veel ruimere oppervlakte gaan verspreiden, waardoor het stedelijk gebied zich zal uitstrekken ver buiten de grenzen van de traditionele stad.

Natte voeten of niet: Intelligente sturing maakt het verschilTussen 1980 en 2009 werden wereldwijd 2,8 miljard mensen getroffen door watersnood. Intelligente sturing via Model Predictive Control (MPC) is een innovatieve sturingstechniek voor het beheersen van overstromingen. Bert Van den Zegel en Evert Vermuyten maakten voor hun scriptie in de ingenieurswetenschappen gebruik van deze techniek om de sturing van hydraulische regelstructuren zoals stuwen langs waterlopen te optimaliseren.

1,3-propaandiol productie door elektrisch gestuurde bacteriënEen diversiteit aan bacteriën kunnen elektronen afgeven aan of opnemen uit een elektrische stroom. Onderzoek naar deze zogenoemde bio-elektrochemische systemen toont aan dat bacteriële productieprocessen kunnen gestuurd worden, gebruik makend van elektriciteit. Eén van deze processen is de omzetting van het economisch laagwaardige glycerol naar 1,3-propaandiol (1,3-PDO), een grondstof in de polymeerindustrie. Het blijkt dat een pure cultuur van een gemodificeerde C.

I.     NOOD ALTERNATIEVE ENERGIEBRONNENBerekeningen hebben aangetoond dat tegen 2025 ongeveer 7.8 miljard mensen zullen leven op onze planeet[1]. Deze bevolkingstoename leidt, samen met de luxueuze levensstijl en slinkende energievoorraden, tot een dringende zoektocht naar alternatieve bronnen om aan de globale energievraag te voldoen.

Tumoren lichten op in het donkerIn tegenstelling tot de meeste luminescente materialen, blijven persistent luminescente of ‘glow-in-the-dark’ materialen nog lange tijd licht uitzenden nadat ze blootgesteld werden aan licht met hogere energie. Veiligheidssignalisatie is de belangrijkste toepassing van deze materialen, maar ze worden ook gebruikt in allerlei speelgoed en gadgets. In principe zijn ze ook bruikbaar in de medische beeldvorming, mits de toxiciteit beperkt is en de emissiekleur zich in het rode tot infrarode gebied bevindt.

Computers meten de grootte en werking van het menselijk hartZiekten aan het hart zijn één van de belangrijkste oorzaken van hospitalisatie en sterfte in de wereld. Om een behandeling tijdig te kunnen starten of om de effecten van een behandeling goed op te volgen is het belangrijk om de grootte, de vorm en de vormverandering tijdens de pompende beweging van het hart te kennen. Hiervoor worden scanners gebruikt die toelaten het hart in beeld te brengen.

Hoe spreek je een robot, ontworpen voor staprevalidatie, aan?Na een ernstige ziekte of een ongeluk is het niet ongebruikelijk dat de slachtoffers achteraf problemen hebben om te stappen. Tegenwoordig wordt er steeds meer aandacht besteed aan het verbeteren van de levenskwaliteit van deze mensen. Desondanks blijft de onmogelijkheid, of de beperkte mogelijkheid om te kunnen stappen nog steeds een sterk negatieve invloed hebben op hun leven. Robots kunnen, indien ze aan welbepaalde eisen voldoen, deze mensen helpen bij hun revalidatieproces.Exoskeletons spreken al jaren tot de verbeelding.

Een automatische zonnebril... in een lens!Onderzoekers van de universiteit Gent ontwikkelden recent een contactlens die actief de lichtinval naar je ogen regelt. Deze lens kan dus werken als een zonnebril met aangepaste verduistering: zo is verblind worden door de zon compleet verleden tijd, aangezien de lens net op die momenten bijna ogenblikkelijk het extra licht zal tegenhouden.Een zonnebril of een artificiële iris?De iris is het kleurrijke ringetje in onze ogen dat de lichtinval regelt door de zwarte opening in het midden, de pupil, te vergroten of verkleinen.

De gesimuleerde wereld, een sprong in het ongewisseSteeds meer en meer vindt de eindige-elementenmethode zijn opmars binnen de ingenieurswetenschappen. Deze term is de naam voor de techniek die toelaat om complexe fysische fenomenen na te bootsen met behulp van computers en supercomputers en wordt uitgevoerd door programma’s die de vakterm ‘simulatiepakket’ dragen. Ze wordt in bedrijven ook met toenemende mate toegepast om de hoge kostprijs die gepaard gaat met de uitvoering van destructieve tests op peperdure prototypes te omzeilen.

Gaan boten binnenkort vliegen op zonne-energie?Neen, zover zijn we nog niet. Maar 2 masterstudenten industrieel ingenieur Elektromechanica van de Karel de Grote Hogeschool hebben een jaar lang gezocht naar een manier om een boot te doen vliegen over het water. Ze hebben de link gelegd tussen vliegtuigen en de zuinige boten van de toekomst. Hun doel is het om een boot enkel aangedreven door de kracht van de zon te doen vliegen over het water op de wereldbeker. Dit onderzoek kaderde in het UAntwerp solar boat project.

Zijn economisten goede wiskundeleraren?De onderwijsnetten trokken in september 2012 nog maar eens aan de alarmbel. Steeds vaker raken vacatures voor wiskundeleraren moeilijk ingevuld. De directies zien zich genoodzaakt om ingenieurs, fysici, biologen, economisten, … aan te sporen om wiskunde te geven. Hierdoor beschikt momenteel een kwart van de Vlaamse wiskundeleraren uit de tweede en derde graad van het secundair onderwijs niet over het zogenaamde “vereiste bekwaamheidsbewijs”. Maar is dit wel bevorderlijk voor de kwaliteit van ons onderwijs?

DE DRIVE VAN DE ELEKTRISCHE RACEWAGENJuli 2005.  In de Leuvense hogeschool GROEP T pakken 14 ingenieursstudenten uit met de eerste Belgische zonnewagen ooit gebouwd.  In juli 2012 stunten de Leuvense ingenieurs opnieuw.  Ditmaal met een elektrische racewagen: de Areion, genoemd naar het legendarische paard van de Oude Griekse goden.  Met de Areion nam het Leuvense team in de zomer van 2012 deel aan Formula Student, de grootste ingenieurscompetitie ter wereld.  De auto reed zich meteen in de kijker op de circuits van Hockenheim, Silverstone en recent nog Varano de Melagari.Toch is het de studen

Leverkanker verschroeidRadiofrequente ablatie (RFA), een vorm van warmtetherapie, is een innovatieve techniek bij de behandeling van leverkanker. Frederik Soetaert ontwikkelde voor zijn masterproef in de ingenieurswetenschappen een computerprogramma om RFA te personaliseren en te optimaliseren. Op termijn kan dit leiden tot een betere prognose voor patiënten met leverkanker.Klassieke aanpak ontoereikendLeverkanker treft jaarlijks 740.000 mensen, wat het de vijfde meest voorkomende kanker ter wereld maakt.

Van Stockholm naar Barcelona met 1l DieselHoGent Energy Team breekt belgisch record energiezuinig rijden Het HoGent Energy Team, een ploeg masterstudenten industrieel ingenieur elektromechanica, scheerde dit jaar hoge toppen. Ze ontwierpen en construeerden een energiezuinig prototype, de Energy 5.  Met amper één liter benzine-equivalent reden ze spreekwoordelijk met de wagen van Stockholm naar Barcelona – maar liefst 2655km. Met deze uitzonderlijke prestatie braken ze het Belgisch record energiezuinig rijden brak.

Gemotoriseerde exoskeletten: stapsgewijs van sciencefiction naar realiteitIn veel sciencefictionfilms zien we robots en helden die op spectaculaire wijze en met ongekende krachten hun tegenstanders te lijf gaan in geavanceerde robotpakken. Wie herinnert zich niet Sigourney Weaver die in haar robotpak de ruimtemonsters te lijf gaat in “Aliens”? Of recenter de film Iron Man? Straks is dit misschien geen sciencefiction meer!De ontwikkeling van deze gerobotiseerde mechanismen, ook wel exoskeletten genoemd, zit in een stroomversnelling en evolueert sinds kort naar commercialiseerbare producten.

TWEEDEKANSONDERWIJS KEERT KANSEN DEFINITIEFMeer dan 83% van de volwassenen die het diploma secundair onderwijs behaalden via het tweedekansonderwijs (TKO) geeft aan dat dit een belangrijk keerpunt in hun leven was. Dat stelt Gert Van Bunderen, student opleidings- en onderwijswetenschappen aan de Universiteit Antwerpen die voor zijn masterproef poolshoogte nam bij 450 cursisten.Het is intrigerend om te zien hoe onderwijs en opleiding mensen verrijkt en hen kansen aanreikt om zich te ontwikkelen.

Van plaag tot zonneoven, het (haast) onbeperkte potentieel van Fab Lab’s en informatiedelenEen invasieve waterplantensoort die gebruikt wordt als voornaamste bouwmateriaal bij de constructie van milieuvriendelijke zonneovens.

  Massa-studeren in VlaanderenSociale controle helpt student Eén op de drie universiteitsstudenten gaat tijdens de blok- en examenperiode regelmatig naar de campus om samen met anderen te studeren, zo blijkt uit recent onderzoek aan de Vrije Universiteit Brussel (VUB) van Maaike Van Doren en Katrien Struyven (Vakgroep Educatiewetenschappen). Studenten leggen zichzelf bewust deze sociale controle op om beter te presteren. Massa-studeren is het fenomeen waarbij studenten in het hoger onderwijs samen studeren in openbare leerruimtes, zoals bibliotheken, studiecentra en leslokalen.

Baden en zwemmen in Antwerpen (1875-1915) : “Zwart als negers in het water”Historicus Wouter Kesteloot geeft in zijn masterproef een beeld van de Antwerpse badgewoontes van meer dan een eeuw geleden. Arbeiders gingen na hun werk zich wassen in het stedelijke openluchtzwembad,  leraren trokken met hun klassen naar publieke douches en gaven zwemlessen aan hun leerlingen.

 Detectie van instabiliteiten in nucleaire fusieplasmasNucleaire fusie is een fysisch proces waarbij atoomkernen versmelten en waarbij een grote hoeveelheid energie vrijkomt. Het beste voorbeeld van ongecontroleerde nucleaire fusie is de zon. De energie die door de zon, op 150 miljoen kilometer van ons, geproduceerd wordt is de motor van het leven op aarde. Wetenschappers willen op een gecontroleerde manier gebruik maken van dit verschijnsel om energie te produceren.

EUROPAWEG 3: EEN VERSTEDELIJKTE AUTOSNELWEGWanneer we vandaag de dag zien welke prominente rol de auto in eenieders leven speelt, is het niet te verwonderen dat het landschap grotendeels gedomineerd wordt door een grootschalige wegeninfrastructuur waaraan al het ander stadsweefsel lijkt opgehangen te zijn. Tal van sociale en economische activiteiten worden erdoor bepaald. Dit is echter niet altijd zo geweest. Pas na WO I en later in de jaren ’30 toen de auto een massaproduct werd, begon men in alle landen serieus na te denken over zulke grootschalige wegennetwerken.

Het aantal medisch nucleaire beeldvormingtechnieken die dagelijks gebruikt worden in onze ziekenhuizen neemt zienderogen toe. De verschillende medisch nucleaire toepassingen worden traditioneel onderverdeeld in radiologie, radiotherapie en nucleaire geneeskunde. De laatste jaren is een nieuwe categorie ontstaan: de interventionele radiologie. In de interventionele radiologie worden invasieve behandelingen, zoals bijvoorbeeld het verwijderen van tumoren, vervangen door eenvoudige kijkoperaties.

De sterrenwacht wacht niet langer...Het zal je maar overkomen. Je bent gebeten door sterren, planeten en zonnestelsels. Je wilt groot en klein hiervoor warm maken met een kijk-leer-experimenteer-ruimte. Maar aardse zaken zoals de naderende vervaldatum van je elektronica bedreigen je tentoonstelling. Wat doe je dan? Dat is precies de vraag die de volkssterrenwacht MIRA in Grimbergen zich stelde. "Wachten we tot de tijd ons inhaalt, of gaan we voor de toekomst?"Als vzw met beperkte financiële middelen zocht de sterrenwacht een vervanging voor de huidige museumkiosken.

EEN ARCHITECTUUR DIE MEE-EVOLUEERT MET HAAR BEWONERAuteur: Waldo GallePromotoren: prof. arch. Jan Moens (UGent), prof. dr. ir.-arch. Firmin Mees (UGent)Een woning bouwen is een grote stap voor ieder gezin. Men zegt wel eens “bouwen voor altijd”, maar de tijd staat niet stil. Wat te doen met de drie slaapkamers als de kinderen het huis uit zijn? Waar vind je de extra ruimte die nodig is in het nieuw samengestelde gezin?

 Studenten brengen innovatie naar de textielindustrieEen team van zeven West-Vlaamse ingenieursstudenten heeft in opdracht van textielgigant NV Michel Van de Wiele (Marke) een machine ontworpen die het mogelijk zal maken om op industriële schaal garens aan elkaar te bevestigen zonder ze te knopen. Op deze manier wordt het zeer arbeidsintensieve  aan elkaar knopen van garenbobijnen gereduceerd tot een geautomatiseerde handeling.