Scriptiebank overzicht

De Vlaamse Scriptiebank is een vrij toegankelijke online databank. Het bevat intussen al meer dan 8.000 artikels en volledige scripties van bachelor- en masterstudenten die sinds 2002 hebben deelgenomen aan de Vlaamse Scriptieprijs.

Rubens' portretkunst als spiegel voor zijn interesse in fysiognomie

Universiteit Gent
2025
Mariette
Van Gysegem
Mijn onderzoek bekijkt de portretpraktijk van Peter Paul Rubens vanuit een fysiognomische lens. Vooraleer dit denkkader kan toegepast worden op zijn oeuvre, wordt Rubens' fascinatie voor fysiognomie in zijn culturele context bekeken. Het vertrekt vanuit de oorsprong en ontwikkeling van het gedachtegoed om zo het belang in de leefwereld van Rubens te contextualiseren. Vervolgens onderzoekt het de connectie tussen fysiognomie en de vroegmoderne kunstpraktijk. Hierna wordt ingezoomd op Rubens' aantoonbare interesse in het onderwerp als vereiste voor het gebruik van een fysiognomische lens.

Daarna wordt het fysiognomisch denkkader toegepast op case-studies binnen zijn oeuvre. Hierbij richt de beeldanalyse zich op vorm, kleur en textuur, aangezien bestaand onderzoek vaak enkel naar vorm keek. Voor de karaktertypologie werden primaire zeventiende-eeuwse fysiognomische traktaten bestudeerd en zo de typerende elementen van verschillende karaktertypes geïdentificeerd om ze toe te passen op de case-studies. De afbakening tot portretkunst is een logisch gevolg van het gezicht als primaire plek voor de fysiognomische lezing. Binnen zijn portretten wordt gefocust op familieportretten en kopieën naar oude meesters aangezien hij bij deze genres het meeste vrijheid had om te experimenteren.

Voor deze analyse werd een methodologie ontwikkeld die vertrekt vanuit het uitgangspunt van de fysiognomie, waarbij het uiterlijk en het innerlijk van een persoon onlosmakelijk verbonden zijn. Het onderzoek bekijkt deze connectie in twee richtingen. Ten eerste worden familieportretten geanalyseerd om te onderzoeken in hoeverre het innerlijk iets zegt over het uiterlijk, met het sanguinische temperament als uitgangspunt, omdat dit karaktertype als positief en zeldzaam werd beschouwd en Rubens vermoedelijk warme genegenheid voor zijn familieleden voelde. Ten tweede worden zijn kopieën naar oude meesters bestudeerd om de omgekeerde richting te ondervragen. Het uitgangspunt is de beeldanalyse van visuele aanpassingen die Rubens doorvoert in zijn kopie ten opzichte van het origineel. Vervolgens wordt gekeken of deze aansluiten bij de representatie van een specifiek innerlijk karakter.

De analyse toont hoe Rubens systematisch ronde vormen, roodheid en glanzende huidaccenten gebruikte, kenmerken die overeenstemmen met het sanguinische temperament, dat in zijn tijd overwegend positief gewaardeerd werd. Hierdoor creëerde Rubens een fysiognomisch ideaaltype dat functioneerde binnen de beeldcommunicatie met zijn publiek. Dit onderzoek vult een lacune in de bestaande literatuur, die vaak enkel de passies en niet de fysiognomie in Rubens’ werk behandelde. Bovendien wordt dit gedachtegoed nooit bekeken zij-aan-zij met het effectieve kunstwerk, hoewel deze combinatie cruciaal is. Het besluit dat Rubens’ intellectuele fascinatie voor fysiognomie niet enkel een persoonlijke interesse was, maar een diep ingebed cultureel referentiekader dat zijn portretkunst beïnvloedde.

Deze studie opent de weg om Rubens’ intellectuele interesses concreet te verbinden met zijn oeuvre en suggereert verdere uitbreiding via technische beeldanalyses zoals kleuranalyse en reflectografie. Daarnaast vormt ze een vertrekpunt om ook andere categorieën binnen zijn portretkunst, zoals de keizerportretten, door een fysiognomische lens te bestuderen. Verdere analyses kunnen nagaan hoe andere temperamenten werden verbeeld en in welke mate Rubens’ leerlingen en tijdgenoten dit gedachtegoed overnamen of er eigen invullingen aan gaven.
Meer lezen

HOOG SENSITIVITEIT IN HET DOMEIN VAN DE SENSUALITEIT Een beschrijvend onderzoek naar het verband tussen hoog sensitiviteit en seksualiteit

KU Leuven
2025
Vanessa
Verlinden
Deze masterproef onderzoekt de mogelijke invloed van hoog sensitiviteit op seksualiteit, beide worden beïnvloed door een combinatie van persoonlijkheidskenmerken en biologische factoren. Ondanks het feit dat hoog sensitiviteit een aantoonbare impact kan hebben op de fysieke en mentale gezondheid (Costa-lópez et al.,2021), is de relatie met seksuele gezondheid tot op heden weinig onderzocht. Voorts blijkt uit onderzoek van Lionetti et al. (2018) dat hoog sensitieve personen, door hun verhoogde gevoeligheid voor positieve omgevingsinvloeden, ook sterker kunnen reageren op psychotherapeutische interventies. Dit impliceert dat hun verhoogde kwetsbaarheid tegelijk ook kansen biedt voor een effectieve behandeling.
In het kader van dit beschrijvend onderzoek werd via sociale media en HSP Vlaanderen een online vragenlijst verspreid, resulterend in een steekproef van 273 respondenten die voldeden aan de inclusiecriteria. De vragenlijst omvatte reeds gevalideerde vragenlijsten die persoonlijkheidskenmerken, Sensation Seeking, seksuele inhibitie en excitatie en seksuele disfuncties nagaan. Bij de analyses werd er een onderscheid gemaakt op basis van geslacht en Sensation Seeking. Er werden 241 vrouwen en 32 mannen weerhouden met een HSP score die boven gemiddeld was.
De resultaten toonden enkele discrepanties met de bestaande literatuur wat betreft persoonlijkheidskenmerken. Hoog sensitieve personen scoorden doorgaans lager op extraversie, terwijl het gemiddelde in deze steekproef het theoretisch gemiddelde benaderde. Ook op vriendelijkheid lag het gemiddelde hoger dan wat de literatuur aangeeft. De hogere scores op openheid en neuroticisme bij hoog sensitieve personen werden wel bevestigd. Deze kenmerken kunnen enerzijds bijdragen aan grotere seksuele tevredenheid, maar anderzijds ook een negatieve invloed uitoefenen door verhoogde prikkelgevoeligheid. Ook op het vlak van seksuele inhibitie en excitatie waren er afwijkingen. Mannen scoorden hoger dan vrouwen op inhibitie, terwijl vrouwen hoger scoorden op excitatie. Opvallend is dat de hoog sensitieve personen in dit onderzoek vaker seksuele problemen, lijdensdruk en seksuele disfuncties rapporteerden dan wat in de algemene Vlaamse populatie werd vastgesteld in het Sexpert-onderzoek (Buysse et al., 2013). De hogere prevalentie van seksuele disfuncties kon echter niet worden verklaard op basis van seksuele inhibitie, excitatie of Sensation Seeking.
Uit deze studie blijkt dat hoog sensitieve personen hoog scoren op vriendelijkheid en openheid, waardoor ze mogelijk een hogere seksuele tevredenheid ervaren. Daarnaast lopen ze een verhoogd risico op seksuele problemen en eventuele lijdensdruk, waardoor er mogelijk ook meer kans is op seksuele disfuncties. Hoog sensitieve personen vertegenwoordigen vermoedelijk een groot deel van de populatie die vroeg of laat nood heeft aan seksuologische hulpverlening. Het is dan ook opportuun om seksualiteit in relatie tot hoog sensitiviteit verder te onderzoeken, bij voorkeur op basis van grotere en meer representatieve steekproeven om de bevindingen te versterken. Daarbij verdient ook de rol van mogelijke biologische factoren aandacht. Tot slot is het aangewezen om bestaande interventies meer toe te spitsen op specifieke kenmerken van hoog sensitieve personen. Meer inzicht in de seksuele beleving van hoog sensitieve personen is niet alleen van belang voor henzelf, maar ook voor hun partners en de hulpverleners die hen begeleiden bij seksuele bezorgdheden.
Meer lezen

Persoonlijkheden bij kinderen in de lagere school

Hogeschool UCLL
2025
Maarten
Coeckelberghs
Wat als we de persoonlijkheid van een kind niet in hokjes moeten stoppen, maar kunnen laten bloeien zoals een bloem? Gewapend met observaties in verschillende klassen, zomerscholen, kampen enz. en met mijn vraag: Hoe kan een leerkracht de persoonlijkheid van een kind benutten zodat dit sneller en beter tot leren komt?, ging ik op pad naar een antwoord.

Aan de hand van het wetenschappelijk onderbouwde Big Five-model ontwikkelde ik een speelse en visuele metafoor: de persoonlijkheidsbloem. Dit model laat kinderen (6 tot 12 jaar) op een laagdrempelige manier ontdekken wie ze zijn, terwijl leerkrachten een krachtig hulpmiddel krijgen om het gedrag en de noden van dit kind beter te begrijpen. Het onderzoek combineert de inschattingen van klasleerkrachten met een spel waarin kinderen zichzelf al spelend plaatsen binnen de vijf persoonlijkheidsdimensies.

Wat blijkt? Deze bloem werkt. Ze maakt persoonlijkheid bespreekbaar, zichtbaar en bruikbaar in de klas.
Zo kan ik stellen dat wie inzet op persoonlijkheidsontwikkeling, investeert in diepgaander en inclusiever onderwijs. Want pas als je weet hoe een kind groeit, weet je hoe je het kan laten bloeien.
Meer lezen

Hartfalen, een tikkende tijdbom? Met meer inzicht en vertrouwen terug naar huis.

Thomas More Hogeschool
2024
Charlotte
Ulenaers
Steeds méér mensen lijden aan chronisch hartfalen (CHF). Voor wie het
treft, is het een tikkende tijdbom. Voor de zorgverleners betekent dit een
toename van hun werklast. Beiden zijn op elkaar aangewezen om de lont
uit het kruitvat te halen en om het tij te keren.
Meer lezen

The interaction between LEDGF and MeCP2-The role in LINE-1 retrotransposition

KU Leuven
2023
Lena
Kwaspen
Basisonderzoek naar de rol van LEDGF en MeCP2 in kader van LINE-1 retrotranspositie. De productie en validatie van LEDGF en MeCP2 knock-out cellijnen. In vivo productie van lokale LEDGF knock-out in neuronen en het effect op MeCP2.
Meer lezen

Effortful control als modererende factor tussen reactieve temperamentsfactoren en psychopathologie bij psychogeriatrische patiënten

Vrije Universiteit Brussel
2022
Camille
Testaferrata
De duale procestheorie stelt dat psychopathologie voortkomt uit een onevenwicht tussen het regulatieve (Effortful Control; EC) en reactieve (Behavioral Inhibition System; BIS en Behavioral Activation System; BAS) temperament, waarin EC een doorslaggevende rol speelt in het al dan niet ontwikkelen van psychopathologie. De duale procestheorie wordt nagegaan en bevestigd bij psychogeriatrische patiënten.
Meer lezen

Gedragskenmerken van werkende blindengeleidehonden

Odisee Hogeschool
2020
Daisy
Ryckman
Honden worden al sinds mensenheugenis gebruikt als werkhond, hulphond of blindengeleidehond. Aan een succesvolle hond gaat een dure, doorgedreven training vooraf en alles begint met de selectie van de juiste honden. Een groot deel van de honden die starten aan een opleidingsprogramma tot blindengeleidehond, werkhond of hulphond, kunnen het programma niet voltooien omdat ze niet over het geschikte gedragsprofiel beschikken voor die functie. Deze studie onderzocht de meest voorkomende gedragsproblemen bij actieve geleidehonden. We baseerden ons op de C-BARQ, een gestandaardiseerde vragenlijst die informatie verzamelt over het gedrag en temperament van verschillende hondenrassen. Bijkomend werden er vragen gesteld die specifiek betrekking hebben op het geleidewerk en die de mening van de geleidehondgebruikers vragen. Wanneer de resultaten, die professionele trainers als de ideale score gaven, vergeleken werden met de scores van de geleidehondgebruikers, waren er toch sprekende verschillen. Nochtans bestempelden geleidehondgebruikers deze verschillen niet altijd als een probleem. Een reden hiervoor kon zijn dat er een hogere tolerantiegrens was door de hechte emotionele band in het geleideteam. Omgekeerd werd ook het door de geleidehondgebruiker aangegeven probleemgedrag niet altijd teruggevonden in de C-BARQ resultaten. Dit suggereert dat deze C-BARQ te beperkt is om deze problemen in kaart te brengen voor een actieve geleidehond. De meeste gedragingen, die de geleidehondgebruikers als een probleem ervaarden, situeerden zich in niet-werksituaties. Met deze resultaten is het daarom aan te raden om tijdens de training van geleidehonden net zoveel aandacht te besteden aan het gedrag voor het geleidewerk als aan het gedrag buiten het geleidewerk om. Dit gekoppeld aan een uitgebreidere training van de geleider, zou de kans op een mismatch kunnen verkleinen. Een hond moeten terugbrengen leidt tot nadelige gevolgen, zowel voor het welzijn van de hond als voor de geleidehondgebruiker. Daarnaast is het voor de blindengeleidehondenschool een groot verlies van geïnvesteerde tijd en geld.
Meer lezen

Verband temperament en stotter(ernst)metingen: Stotterernst, levenskwaliteit en spreekattitude

Thomas More Hogeschool
2019
Iris
Heselmans
Ik onderzocht het verband tussen temperament en stotteren. Ik heb de proefgroep (63 kinderen die stotteren) opgesplitst in vier temperamentgroepen. Vervolgens ben ik nagegaan of er verschillen waren tussen de temperamentgroepen voor de stotterernst, de levenskwaliteit en de spreekattitude.
Meer lezen

Tuccia and her Sieve: The Nachleben of the Vestal in Art

KU Leuven
2018
Sarah
Eycken
Deze transhistorische scriptie onderzoekt het Nachleben van het motief van de Vestaalse maagd Tuccia en haar paradoxaal ondoorlaatbare zeef in de kunst. De scriptie bestaat uit drie delen. Het eerste deel gaat over Tuccia als een symbool voor het onbevlekte Rome. Het tweede behandelt het motief van Tuccia op het vlak van gender. In het laatste hoofdstuk wordt ingegaan op de 'Sieve Portraits' van Elizabeth I als moderne Tuccia.
Meer lezen

In hoeverre verschilt de online communicatie met de communicatie in traditionele media?

KU Leuven
2016
Géraldine
Van Cauwenbergh
Deze masterproef analyseert de verschillen en
gelijkenissen tussen de online communicatie en de communicatie in traditionele media van Jaguar
Land Rover Belux NV.
Meer lezen

Een leefwereld in portretten. Leven en werk van Antonine De Mun (1849-1931)

KU Leuven
2012
Wendy
Wiertz
Penseelprinses zoekt man“Vrouwen aan de haard.” Ook nu nog zijn er mensen die vinden dat vrouwen beter thuis voor de kinderen zorgen. Hun man zal het geld wel verdienen. Tijdens de negentiende eeuw is dit de realiteit voor meisjes van adel en rijke burgerij. Dan moest je er wel eerst voor zorgen dat een rijke man van aanzien je wou versieren. Het hielp als je knap, rijk en van adel was. Bovendien was je nog aantrekkelijker als je een talent had voor kunst. Dus werd er massaal getekend en geschilderd.Twee eeuwen geleden was er een strikte scheiding tussen mannen en vrouwen.
Meer lezen

De nasaleermethodiek van Pahn bij kinderen. Een oefenboek voor kleuters (vier- tot vijfjarigen).

Arteveldehogeschool Gent
2012
Katrien
Brebels
De nasaleermethodiek van Pahn bij kinderen (vier- tot vijfjarigen).De behandeling van stemstoornissen is een specifieke maar uitgebreide discipline binnen de logopedie. De patiëntenpopulatie is divers en bestaat uit zowel personen met stemproblemen als professionals die hun stem willen optimaliseren. Ook jonge kinderen kunnen zich aanmelden met stemklachten zoals heesheid. 14% van de kleuterpopulatie zou hees zijn hebben waarvan 6% chronisch. De behandeling is een persoonlijk en variabel proces waarin verschillende factoren een bepalende rol spelen.
Meer lezen

Down? De emotiedoos bij personene met een matige verstandelijke beperking en het syndroom van Down

Thomas More Hogeschool
2010
Kim
Peeters
Artikel
 
"Totdat een mens zijn emotie heeft getoond, weet hij nog niet welke emotie het is. Het tonen ervan is derhalve een ontdekking van zijn eigen emoties." (R.G. Collingwood)
 
Elke persoon heeft emoties, al zijn deze bij de ene al wat duidelijker te merken dan bij de andere. Meestal herken je de emoties wel, maar is het moeilijk te achterhalen waar ze vandaan komen.
Zeker bij personen met een verstandelijke beperking is dit een hele opgave.
Meer lezen

Woedebuien bij peuters en kleuters: de relatie met temperament en ouderlijk gedrag

Universiteit Gent
2008
Marissa
Van Meenen

Normaal? Abnormaal? Voorbijgaand? Blijvend?
Eerste hulp bij woedebuien van peuters en kleuters.
 
“Plots begint mijn kind te schreeuwen, te wenen en te schoppen op mijn winkelkar. Uit mijn ooghoeken tuur ik om me heen: kijken ze naar ons? Natuurlijk wel ... Ik probeer het staren van de mensen en het gedrag van mijn kind te negeren. Maar dan gooit mijn kind zich krijsend op de grond van de winkel. Wat nu?”
 
Woedebuien bij peuters en kleuters
De meerderheid onder ons heeft gelijkaardige “scènes” in de supermarkt gade geslagen of zelf meegemaakt.
Meer lezen

Niet te beroerd

Thomas More Hogeschool
2007
An
Swerts
Niet te beroerd
 
Elk half uur één. Dat is het ijltempo waaraan Belgen door een beroerte getroffen worden. En dat terwijl een beroerte in veel gevallen te voorkomen is. Patiënten, (para)medici en een politica analyseren de pijnpunten in de preventie van beroerte. Moedige mensen. Niet te beroerd om het taboe rond beroerte te doorbreken.
 
Ze werd wakker en voelde zich wat versuft. Een glas water, dat zou haar opkrikken. Het glas glipte uit haar rechterhand. Wat zou dat nu? Ze had geen kracht meer in die hand. Klanken en onvolledige woorden vloeiden uit haar mond.
Meer lezen

Typografie in reclame.

LUCA School of Arts
2005
Karel
Robert
LAAT LETTERS HUN WERK DOEN
De scriptie “Typografie in reclame” is ontstaan vanuit het gevoel dat typografie te weinig aandacht
krijgt bij het creëren van reclameboodschappen. En reclamemakers die wel oog hebben
voor typografie, hebben weinig anders dan hun eigen aanvoelen en voorkeur om zich op te baseren,
als ze een geschikt font willen kiezen. Welke letter is het meest aangewezen om een specifieke
boodschap over te brengen ? Wie naar een antwoord zoekt op deze vraag, vindt nauwelijks
concrete informatie.
Meer lezen

Vooronderzoek van het onroerend erfgoed: een stand van zaken

LUCA School of Arts
2004
Fabian
Rasson
Nicolaas Rasson
2de licentie Geschiedenis
Vrije Universiteit Brussel
 
Licentiaatsverhandeling
 
De diplomatieke breuk tussen België en het Vaticaan
 
Promotor : Professor E. Witte
___________________________________________________________________________
 
Dat het ooit tot een diplomatieke breuk is gekomen tussen België en het Vaticaan, is door weinigen geweten. Een affaire die eens zoveel beroering gewekt heeft, is vandaag compleet in de vergetelheid geraakt.
Meer lezen

De diplomatieke breuk tussen België en het Vaticaan. Het fiasco van de "échanges de vue", 1878 - 1880

Vrije Universiteit Brussel
2004
Nicolaas
Rasson
Nicolaas Rasson
2de licentie Geschiedenis
Vrije Universiteit Brussel
 
Licentiaatsverhandeling
 
De diplomatieke breuk tussen België en het Vaticaan
 
Promotor : Professor E. Witte
___________________________________________________________________________
 
Dat het ooit tot een diplomatieke breuk is gekomen tussen België en het Vaticaan, is door weinigen geweten. Een affaire die eens zoveel beroering gewekt heeft, is vandaag compleet in de vergetelheid geraakt.
Meer lezen