Scriptiebank overzicht

Kijken, lezen, zien en begrijpen– Rijsbrecht Verschaffel –Koken, kijken en kunst Koken is eenduidig. Wat wil dat zeggen? In de keuken kan je alles met één of meerdere daarvoor passende woorden aanduiden. Een lepel is een lepel, en een kookboek is geen plaats voor raadsels. Kunst daarentegen is ‘meerduidig’ of ‘veelduidig’, allesbehalve eenduidig. En kijken is dat ook, want één beeld zegt meer dan duizend woorden. In de keuken hanteren we een concrete woordenschat, ieder woord duidt een specifiek deel van de directe werkelijkheid.

Nanogeneeskunde: Van sciencefiction naar het bestrijden van onbehandelbare ziektenNano is beautifulDe huidige traditionele geneesmiddelen zijn niet bepaald ‘intelligent’ te noemen. Als we kijken naar bijvoorbeeld chemotherapie, bereiken slechts een zeer klein deel van de chemotherapeutische agenten hun doel, namelijk de kankercellen. Kanker behandelen met chemotherapie is zoals een klein insect beschieten met een kanon. De kankercellen worden bestreden, zoals ook de gezonde cellen.De opkomst en gebruik van nanotechnologie heeft de moderne geneeskunde enigszins veranderd.

Een schakel in het sluiten van de stikstofkringloopDe mestproblematiek in Vlaanderen is alom bekend. Stikstof (N) komt op de velden terecht via onder andere ammonium in kunstmeststoffen en wordt slechts gedeeltelijk opgenomen door de gewassen, die N inbouwen in eiwitten. De overige fractie wordt uitgespoeld naar het oppervlakte- en grondwater, waardoor de milieukwaliteit wordt aangetast. Daarnaast kan je je afvragen of we de opgenomen N in gewassen ook effectief volledig consumeren. Het antwoord is neen, helemaal niet.

 “Driewerf boe-hoera voor ons Vlaams klein duintje”Onze kust is lelijk.  Dat is geen feit, maar een mening van velen.De verkavelingen voor villagrond, de bouw van zomerhuisjes, de aanleg van kampeerterreinen, en vooral de constructie van grijze wolkenkrabbers, hebben onze zakdoekbrede kustlijn onttoverd tot een banale betonnen eenheidsworst. Het gevolg is dat deze van oudsher geliefkoosde ontmoetingsplaats tussen land en zee enkel nog de moeite waard is met de rug naar het hinterland. “Zicht op de duinen” is immers reeds lang vervangen door “zicht op beton”.

Dit was de filosofie om het leerzorgbeleid van een bepaalde school uit te werken en te concretiseren. Bedoeling was om gemeenschappelijkheid te creëren in de manier waarop leerkrachten te werk gaan. Binnen die gemeenschappelijkheid heeft elke leerkracht uiteraard de vrijheid om op een eigen manier het ‘wonder te wijzen’. Er bestaat namelijk niet één aanpak dat voor elk onderwerp en voor elke klasgroep werkt. Wél is het aangewezen om als leerkracht te zorgen voor afwisseling en verrassing tijdens de lessen.

Op de rand van de vulkaanVijf voor twaalf voor de Filipijnse zoetwaterkrokodil (Crocodylus Mindorensis)Het is erop of eronder voor de Filipijnse zoetwaterkrokodil, een endemische soort die op de Filipijnen ooit wijdverspreid was, maar nu nog slechts op een handvol plaatsen voorkomt. Vooral dan op Luzon, het grootste landoppervlak van de Filipijnse eilandengroep die zich bovenop de beruchte vulkanengordel, de zogenaamde Ring of Fire, bevindt. In deze paradijselijke setting woedt een onzichtbare oorlog om het behoud van de fabelachtige bioculturele diversiteit van het Zuidoost-Aziatische land.

Help, mijn conciërge is een theoretische fysicus  Beeld je een enorm appartementsgebouw in, met allemaal dezelfde appartementen, gang na gang, verdieping na verdieping. Er zijn schilderwerken gepland en de conciërge moet voor elke flat achterhalen in welke kleur de bewoners hun keuken het liefst laten schilderen. Stel nu dat de bewoners bepaalde regels volgens die afhangen van de keuze van de buren, bijvoorbeeld: als de bovenbuur een lichte kleur neemt, dan wil de onderbuur een donkere, en omgekeerd.

Kunnen we veranderingen in de taal voorspellen aan de hand van de observatie van iemands sociaal gedrag en psychologische ingesteldheid? Kunnen we uit individuele attitudes iets te weten komen over de evolutie van een nationale standaardtaal? Het is de droom van menig linguïst om antwoorden te zoeken op deze vragen. In deze masterproef onderzochten we, aan de hand van enkele experimenten, hoe een negatieve of positieve perceptie van regionale varianten van het Standaarditaliaans, de zogenaamde ‘accenten’, een invloed kan hebben op de ontwikkeling van die nationale taalnorm.

DE PERFECTE SOLLICITANT: SCHOOLVERLATER, WERKLOZE OF OVERGESCHOOLDE?Stel, u bent een werkgever die op zoek is naar een nieuwe, jonge werkkracht voor uw onderneming. U krijgt drie kandidaten over de vloer: een pas afgestudeerde sollicitant, eentje die reeds een jaar werkloos is sinds zijn diploma-uitreiking en eentje die meteen na zijn studies een jaar een job uitoefende beneden zijn opleidingsniveau (i.e. een overgeschoolde kandidaat). Zou u een voorkeur hebben voor één van deze drie profielen?

 Is moeten altijd dwang? Over Kuifje en denkende detectivesZat jij als kind ook te neuzen in de boeken van Kuifje? Werd jij ook meegesleept door de spannende verhaallijnen? Behalve de intrigerende avonturen van de hoofdrolspeler, zijn deze strips ook interessant om heel andere redenen. Tijdens een van zijn avonturen zegt Kuifje het volgende:« Le capitaine doit être sorti : on ne répond pas. »Het werkwoord doit (“moet”) drukt in deze zin geen verplichting uit, maar een veronderstelling. Kuifje kreeg geen antwoord op zijn telefoontje naar de kapitein en veronderstelt dat deze niet thuis is.

Malaria uitroeien?The battle continuesElke minuut sterft een kind aan malaria. Ondanks grote inspanningen is dit nog steeds de verontrustende werkelijkheid. Bovendien raken de geneesmiddelen waarmee tegen malaria gestreden kan worden schaars. Heel veel malaria parasieten hebben immers resistentie ontwikkeld tegen de bestaande antimalaria geneesmiddelen.

GEEN BUURTPARKING MAAR BUURTPARK.Het ‘boerenhof’ in Gent, een klein maar dappere alternatieve stadsontwikkeling.TijdlijnFebruari 2014, het ‘boerenhof’ in het Gentse Rabot ligt er verlaten en troosteloos bij. Een braakliggend terrein wacht op asfalt en auto’s.Maart 2014, enkele geëngageerde buurtbewoners en een masterstudent architectuur planten er samen een boom. Ze willen geen asfalt maar natuur.Juni 2014, het stadsbestuur, eigenaar van dit binnengebied, komt kijken en ziet een kleurrijke en levendige ontmoetingsplek.

Naar een sociaal rechtvaardige en duurzame transitie, in Nyrstar en elders15 oktober 2008: de directie van Nyrstar Balen en Overpelt kondigt een zware herstructurering aan, waarbij ongeveer 25 % van de arbeidsplaatsen verloren gaan. In het crisisjaar 2009 sluit het bedrijf gedurende negen maanden haar deuren. De directie klaagt over hoge loon- en energiekosten. Het bedrijf kent recent ook heel wat moeilijkheden met een belangrijke partner. De mijngroep Talvivaara staat erg moeizaam op na een bijna-faillissement.

Het Nieuwe Werken: een droom of een nachtmerrie?Stel dat iemand je vertelt dat hij een job heeft gevonden bij een bedrijf. De persoon vertelt ook dat hij mag kiezen wanneer hij werkt, hoeveel hij werkt, en zelfs waar hij werkt. Je zou er bijna meteen gaan solliciteren, toch? Zoveel vrijheden!Deze vrijheden werden voor het eerst ingevoerd bij Microsoft door de enige echte Bill Gates. Meer en meer bedrijven en vakmensen pikten deze werkwijze op en zo kwam het concept ‘Het Nieuwe Werken’ tot stand.

Bepalende factoren voor adaptatie.Hoewel het leven op aarde altijd al veranderingen in tijd en ruimte onderging, worden heel wat organismen vandaag nog meer op de proef gesteld door de klimaatverandering. Om te kunnen overleven, is het voor deze organismen noodzakelijk zich aan te passen aan de heersende omstandigheden. Lokale adaptatie kan leiden tot meer biodiversiteit, één van de belangrijkste drijfveren voor de verschillende diensten die het ecosysteem levert aan de mens, zoals bijvoorbeeld drinkbaar water.

LIEFDE IN TIJDEN VAN AHANGUERA In het verleden waren paleontologen wetenschappers met veel fantasie, die steeds wel nieuwe functies bedachten voor opvallende lichaamskenmerken – ook structuren genoemd – van dikwijls één enkel fossiel. Moderne paleontologen zijn echter meer voorzichtig met verklaringen en durven pas een stelling aan te nemen na vergelijking van verschillende alternatieve hypothesen. Dit wordt bemoeilijkt door de beperkte hoeveelheid fossielen, en verschillende opties blijven daardoor vaak mogelijk.

De toekomst voor zuiver oppervlaktewater in VlaanderenLiebert KennyIndustriële wetenschappen chemie, KULeuven @ Campus De NayerDe kwaliteit van het oppervlaktewater in Vlaanderen kent de afgelopen twee decennia een sterke vooruitgang door een geïntegreerde aanpak van deze problematiek via centrale en decentrale waterzuiveringsinstallaties. Toch komen er nog te veel polluenten in ons oppervlaktewater terecht (zoals nitraten en fosfaten) die schadelijk zijn voor de gezondheid en welzijn van de mens, maar ook voor de natuurlijke ecosystemen.

De rol van probiotica in allergieën.Ilke De BoeckLopende neus, jeukende ogen, niezen, … symptomen die bij velen gekend in de oren klinken. Vandaag de dag lijden immers steeds meer mensen aan allergieën. Studies naar mogelijke oorzaken van deze trend hebben aan het licht gebracht dat een verminderd contact met goedaardige bacteriën hiertoe zou kunnen bijgedragen. Onderzoek naar deze gunstige bacteriën en mogelijke manieren om hen te exploiteren in de behandeling van allergieën is dan ook een hot topic voor onderzoekers in de huidige samenleving.

Virussen in het wild: gevaarlijk voor (n)u en voor morgenMaar liefst 60.3% van de opkomende infectieziekten in de wereld (de zogenaamde ‘Emerging Infectious Diseases’) is afkomstig van dieren. Het merendeel daarvan is afkomstig van dieren in het wild. Hun opmars is te wijten aan toenemende mondialisering en veranderende sociaaleconomische factoren. Ook ecologische problemen, zoals houtontginning en opwarming van de aarde, hebben tot gevolg dat wilde dieren steeds minder beschikken over een geschikte habitat, waardoor het aantal contacten tussen mensen en dieren toeneemt.

Seksueel actieve vrouwen vaccineren tegen baarmoederhalskanker: zin of onzin?Baarmoederhalskanker is wereldwijd de derde meest voorkomende kanker bij vrouwen. Hoewel screening het ontstaan van baarmoederhalskanker en het aantal daaraan gelinkte sterfgevallen vermindert, blijft de kanker een belangrijk publiek gezondheidsprobleem in Europa met naar schatting 31.000 gevallen en 14.000 doden in 2004.

Een ervarende steen uit de oerknal?Ervaren. Iedere mens die niet onbewust is heeft dagelijks een overvloed aan ervaringen. Het hoeft niet te gaan om bombastische ervaringen zoals skydiving of oorlogje gaan spelen voor de IS in het Levant gebied. Met ervaren wordt er niet meer bedoeld dan hoe het is om bijvoorbeeld van een orgasme te genieten, of pijn te voelen.Materie. Ieder mens is vervaardigd uit materie. Er is niets aan een mens dat niet bestaat uit materie. Zelfs verliefdheid blijkt enkel een chemische reactie te zijn die de mens overstelpt met een triomfantelijke stemming.

Vanzelfsprekendheid? Dat is niet vanzelfsprekend!Heeft u er al eens over nagedacht hoe u tijdens een gesprek duidelijk maakt dat u iets vanzelfsprekend vindt? Nee, natuurlijk niet, dat is toch evident! Toch levert een studie van de uitdrukkingsmogelijkheden van vanzelfsprekendheid interessante resultaten op.We drukken tijdens gesprekken namelijk niet alleen met woorden uit dat we dingen vanzelfsprekend vinden, maar ook met zinsconstructies en gebaren.

In de evolutie van de mens zijn veel ‘primitieve’ oergewoontes bedwongen door sociale conventies, van al deze sterke instincten is er een die men niet getemd krijgt.Ongeacht geslacht, leeftijd of cultuur de mens is een voyeur. We kunnen het simpelweg niet laten om mensen te begluren en te beoordelen, hoe gênant of gruwelijk de situatie ook er is een drang om even te kijken.

Het was Gordon Moore die in 1965 zijn wereldberoemde wet omtrent de rekenkracht van computers formuleerde: het aantal transistoren in een geïntegreerde schakeling verdubbelt elke 2 jaar door technologische vooruitgang. Deze wet, die de geschiedenis ingegaan is als de wet van Moore, is de afgelopen 50 jaar zeer accuraat gebleken. De gevolgen van deze beweging naar steeds compactere transistoren zijn overal om ons heen te zien.

  Het effect van het volume en tempo van muziek op de ervaring van wachttijden en prijzen“De tijd vliegt wanneer je (druk) bezig bent” en “Jezelf verliezen in de muziek” zijn veelgehoorde uitdrukkingen. Maar is dit ook écht het geval? Muziek is in het dagelijkse leven bijna niet weg te denken. Denk maar de radio, televisie of zelfs achtergrondmuziek in winkels en winkelstraten. Ook in de wachtzaal bij de dokter wordt er vaak muziek afgespeeld. Vaak weet men intuïtief welke muziek past in welke context.

MODDER MET EEN KLIMAATSVERHAALWeer en klimaat, het zijn concepten waar we willens nillens iedere dag mee in aanraking komen. Met de regelmaat van de klok vuren media feiten en cijfers op ons af, gaande van doordeweekse weerberichten tot onheilspellende scenario’s in verband met klimaatsverandering. Niemand ontsnapt nog aan deze overweldigende informatiestroom. Wetenschappers zijn echter al langer gefascineerd door het belang en de complexiteit van het aardse klimaatssysteem.

Anderstalige nieuwkomers en het onderwijs gaan samen op ontdekkingStel je het volgende voor… Je bent een kind van 10 en woont samen met je broer en ouders in een bergdorp in Syrië. Jullie woonden er altijd heel graag, maar de oorlog heeft alles vernield. Je ouders zagen dan ook geen andere uitweg dan verhuizen naar een ander, veiliger land. En zo kwamen jullie in België terecht. Enkele dagen na aankomst, breekt jouw eerste schooldag aan. Een vreemde man van één of andere instantie brengt je naar school. Je loopt over de speelplaats en je bekijkt de grote, vreemde schoolgebouwen.

Ziekenhuisarchitectuur ontwerpen op kindermaatHoe kan kindvriendelijke ziekenhuisarchitectuur ontworpen worden? En wat is kindvriendelijke architectuur dan? Opgenomen worden in een ziekenhuis is voor een kind een erg aangrijpende gebeurtenis. Wie vindt het immers leuk om plots te moeten verblijven in een ongekende omgeving wanneer je je niet goed voelt? Bovendien dateren de meeste Belgische ziekenhuizen uit de jaren zestig en zeventig van de vorige eeuw, een periode waarin de aandacht eerder ging naar functionaliteit dan naar beleving van patiënten.

Bewust BEPERKT of beperkt BEWUST?Kunnen mensen met een beperking meebouwen aan een duurzame toekomst?‘Duivelse hagelstormen’, ‘Opwarming van de aarde’, ‘Ligt de Sahara binnenkort op de Brusselse Grote Markt?’. Nergens is een actueler thema te bespeuren dan de huidige klimaatperikelen. Jarenlang verruilden wereldleiders CO2 voor schone lucht, maar bakten er op de klimaatsconventies verder niet veel van.Noem het idealistisch of naïef, maar iedereen kan nu (nog) zijn steentje bijdragen.

Computermodellering van het vogeloor in de zoektocht naar een nieuwe prothese voor menselijke gehoorbeentjesIn alle zoogdieren, ook in de mens, is het trommelvlies verbonden aan een keten van drie kleine beentjes: de hamer, het aambeeld en de stijgbeugel. Deze drie beentjes bevinden zich in een holle ruimte, de middenoorcaviteit, en zorgen ervoor dat geluidstrillingen in de buitenlucht op een erg efficiënte manier worden omgezet naar geluidstrillingen in de vloeistof waarmee het slakkenhuis in het inwendige oor is opgevuld.