Scriptiebank overzicht

Mind Maps in het onderwijs – puur tijdverlies of wetenschappelijk effectief?“Mind Maps; het letterlijk in kaart brengen van gedachten”Sinds enkele jaren duiken Mind Maps steeds meer op in educatieve contexten zoals in lagere scholen. Heeft het aanleren van deze techniek invloed op het leerproces van leerlingen of is het puur tijdverlies? Wetenschappelijk onderzoek is de beste manier om hierover uitsluitsel te bieden.Iedereen herinnert zich nog de tijd dat hij/zij op de schoolbanken zat in de lagere school.

De harde leermeester van Bart De WeverRond de eeuwwisseling las N-VA-voorzitter Bart De Wever een artikel in de Engelse krant The Sunday Times: "Ik stond perplex. Niet alleen was dit een afwijkende mening in de linkse pensée unique die het Europese publieke debat rond de eeuwwenteling typeerde, het was een pijl recht in het hart van de sociale premisse van Paars." De tekst was van de hand van Theodore Dalrymple, een Engelse dokter die in zijn essays en boeken ten strijde trekt tegen de moderne welvaartsstaat.

Het kasteel of het piratenschip? Wanneer kiezen verliezen wordt.Het begrip keuze is bijna synoniem geworden voor onze huidige maatschappij. Elke dag maken mensen een hele reeks keuzes, de ene (studiekeuze) al belangrijker dan de andere (Coca Cola of Pepsi?). Zelfs jonge kinderen weten niet meer waar eerst te kijken in het ruime assortiment van een speelgoedwinkel. De keuze die kinderen moeten maken, blijft echter niet beperkt tot het kasteel of het piratenschip in de speelgoedwinkel. Ook binnen de klas moeten jonge kinderen steeds meer keuzes maken.

Schoolkeuze en socio-culturele verschillen: ik heb zo mijn eigen redenen!“Wel ja, je kiest uit de dichtstbijzijnde scholen, he.”Neen, zo eenvoudig is een school kiezen meestal niet. Toch is het dat wat sommige methodescholen beweren – als het allochtone ouders betreft tenminste! Methodescholen klagen namelijk wel eens dat ouders uit etnische minderheden vaker kiezen op basis van nabijheid dan op basis van het pedagogische project van de school, wat een invloed zou hebben op de schoolwerking.

Een leven verspelen met een onsterfelijke avatarGekluisterd aan een computerscherm met een heus tekort aan vitamine D, leeft Bart[1] van brood met chocoladepasta overgoten met liters frisdrank en Energy Drinks. Studeren is niet langer een prioriteit en zijn vrienden ziet hij niet meer. Hij is 20 jaar en wil een kampioen worden in een online virtuele wereld; een fictieve omgeving zonder grenzen en talloze mogelijkheden.

Waar cultuur en zorg samenkomenAl gehoord dat het in vele culturen of religies belangrijk is om met je rechterhand te eten en dingen aan te geven? Ooit in een cultureel conflict beland of in een situatie waar jij anders dacht en handelde dan de persoon met een andere etnische-culturele achtergrond dan de jouwe? Wist je hoe je om moest omgaan met die situatie of was dat eerder moeilijk? Door de groeiende diversiteit in de samenleving zijn er dagelijks veel mensen die in contact komen of werken met mensen met een andere etnische-culturele achtergrond dan die van henzelf.

 Beter brein. Depressie te lijf met werkgeheugentrainingStel je even voor: twee leerlingen, Sophie en Elise, buizen op hun examen. Dezelfde gedachten spoken door hun hoofd: “Ik ben niet slim genoeg”, “Ik heb gefaald”, ... Toch blijken zij anders met deze gedachten om te gaan. Zo denkt Sophie al gauw aan iets anders en zit ze die avond gezellig in de zetel. Elise daarentegen is niet in staat om te genieten van een avondje uit. Zij maakt zich nog steeds zorgen.

Welke leerkrachten trotseren een doorlichting?In Vlaanderen bewaakt en stimuleert de inspectie de onderwijskwaliteit met de doorlichting van scholen. Leerkrachten hebben een sleutelpositie in het voortdurend verbeteren van de kwaliteit van ons onderwijs. Een doorlichting is voor leerkrachten een spannende zaak. Hoe zij de schoolevaluatie beleven en ermee omgaan bepaalt of het al dan niet een leerrijke ervaring wordt.

Dit was de filosofie om het leerzorgbeleid van een bepaalde school uit te werken en te concretiseren. Bedoeling was om gemeenschappelijkheid te creëren in de manier waarop leerkrachten te werk gaan. Binnen die gemeenschappelijkheid heeft elke leerkracht uiteraard de vrijheid om op een eigen manier het ‘wonder te wijzen’. Er bestaat namelijk niet één aanpak dat voor elk onderwerp en voor elke klasgroep werkt. Wél is het aangewezen om als leerkracht te zorgen voor afwisseling en verrassing tijdens de lessen.

Help! Een schrijftaak!Krijg jij ook koude rillingen wanneer je aan een paper of een artikel moet beginnen? Vind jij het ook moeilijk om een schrijfopdracht tot een goed einde te brengen? Je bent niet alleen. Schrijfvaardigheid blijkt al langer een pijnpunt te zijn voor studenten en leerlingen van het middelbaar en het hoger onderwijs. Goed schrijven kan je echter leren; de vraag rest alleen welke methoden daarbij het meest effectief zijn.

Leraars in de hoek?De leraarskamer is dé ontmoetingsplek voor leerkrachten. Hier wordt gepraat, gewerkt en gepauzeerd. Een leraarskamer heeft tot doel de leerkrachten aan te sporen om contacten te leggen en professionele relaties op te bouwen.  Maar wat als er verschillende leraarskamers zijn? Of niet elke leraar hier gebruik van maakt? Is het dan nog mogelijk om een hecht leerkrachtenteam te hebben binnen een school?Een leraarskamer is zowat de backstage ruimte van de school waar de schoolcultuur wordt gemaakt en gesmaakt.

Veranderingen in het onderwijs worden dikwijls met argusogen gevolgd en sterk bekritiseerd. Toch onderging het denken en spreken over onderwijs de voorbije jaren enkele subtiele transformaties. Uit een kritische analyse van het gehanteerde discours in toespraken van voormalig minister van Onderwijs Frank Vandenbroucke blijkt dat onderwijsactoren op een zeer specifieke manier worden aangesproken. De vanzelfsprekendheid waarmee dit gebeurt, laat zien dat de waarden van de actieve welvaartstaat diep geworteld zitten in onze alledaagse samenleving.

Helpt u iemand in nood?Vrijdag 11 juli 2014, een warme zomermiddag aan het Noordzeestrand. Kinderen maken zandkastelen en spelen in het koele zeewater. Ouders keuvelen vanuit felgekleurde strandstoelen gezellig met elkaar. Een normale vrijdagmiddag zou je zo denken. Niets is minder waar.Op de redderspost even verderop is het alle hens aan dek. Enkele minuten eerder zakte een jonge twintiger in elkaar. Jens, pas afgestudeerd aan de secundaire school richting verzorging, zag alles gebeuren. Hij panikeerde niet en wist heel snel de reanimatie te starten.

Waarin schuilt de kracht bij power posing ...… en hoe zorgt Wonder Woman voor een sterke start in onderwijs?Sommige leerkrachten hebben ‘het’, anderen hebben ‘het’ (nog) niet. Spijtig genoeg voelen ook leerlingen dit heel snel aan. Een slechte start kan zomaar betekenen dat je als leerkracht de rest van het jaar, of erger nog, de rest van je carrière achter de feiten aanloopt.De cijfers spreken dan ook tot de verbeelding.

Taal(v)aardighedenEen praktische gids rond talensensibilisering in de kleuterschoolEen knipperende cursorWat is talensensibilisering? Hoe past deze aanpak in een modern schoolbeleid en vanwaar de begripsverwarring met taalinitiatie? Betekent aandacht hebben voor talensensibilisering extra werk voor de al vaak administratief overbelaste leerkracht of biedt het net opportuniteiten voor elke zoekende onderwijsdeskundige?Mijn zoektocht start met talloze vragen en met een cursor die vanop een leeg computerblad confronterend naar me knippert.

Anderstalige nieuwkomers en het onderwijs gaan samen op ontdekkingStel je het volgende voor… Je bent een kind van 10 en woont samen met je broer en ouders in een bergdorp in Syrië. Jullie woonden er altijd heel graag, maar de oorlog heeft alles vernield. Je ouders zagen dan ook geen andere uitweg dan verhuizen naar een ander, veiliger land. En zo kwamen jullie in België terecht. Enkele dagen na aankomst, breekt jouw eerste schooldag aan. Een vreemde man van één of andere instantie brengt je naar school. Je loopt over de speelplaats en je bekijkt de grote, vreemde schoolgebouwen.

Bewust BEPERKT of beperkt BEWUST?Kunnen mensen met een beperking meebouwen aan een duurzame toekomst?‘Duivelse hagelstormen’, ‘Opwarming van de aarde’, ‘Ligt de Sahara binnenkort op de Brusselse Grote Markt?’. Nergens is een actueler thema te bespeuren dan de huidige klimaatperikelen. Jarenlang verruilden wereldleiders CO2 voor schone lucht, maar bakten er op de klimaatsconventies verder niet veel van.Noem het idealistisch of naïef, maar iedereen kan nu (nog) zijn steentje bijdragen.

Hoe kan je kansarme leerlingen zo goed mogelijk begeleiden tijdens een studieondersteuning?Vanuit de hogeschool kregen wij de opdracht, kies een onderwerp en schrijf er een scriptie over. Ik wist eerlijk gezegd niet waar te beginnen en ik liet de opdracht dan ook aan de kant liggen. Terwijl iedereen druk bezig was met werken aan het eindwerk, zat ik met mijn hoofd ergens anders.Tijdens het academiejaar 2013-2014 heb ik mijn educatieve stage bij ’t Scharnier gedaan. Door mijn ervaringen met mijn gezin ben ik gaan nadenken over het project en welke invloed ’t Scharnier heeft in een gezin.

 Wat mogen we verwachten van onze toekomstige leerkrachten?Jonge kinderen krijgen meer dan ooit te maken met echtscheidingen, eenzaamheid, een druk gevulde agenda, werkende ouders, een laag zelfbeeld,... De vraag van deze kinderen om hierin begeleid te worden is groter dan ooit. De leerkracht is vaak de eerste persoon die deze signalen kan opvangen en aanpakken omdat ze samen veel tijd doorbrengen op school. Maar willen en kunnen onze leerkrachten dat wel?

Leerkracht op Facebook? Nee, bedankt! Het gebruik van sociale netwerken in het onderwijs is niet nieuw. Facebook en Twitter mogen dan al platgetreden paden zijn, toch bestaat er geen eensgezindheid over hoe ze het best ingezet kunnen worden in de klas om bij te dragen tot een goed leerresultaat. Onderzoek bij taalstudenten aan de Universiteit Antwerpen heeft echter aangetoond dat sociale netwerksites het best zelfstandig kunnen worden gebruikt door de leerlingen. Zo hebben ze zelf in de hand wat ze bijdragen, wanneer ze dat doen en op welke manier ze deze informatie delen.

Het verhaal van een populaire drank en haar bijzondere grondstof in de Groote Oorlog“C’est la seule industrie encore en vie sur la territoire belge.” Meer woorden had Jean-François Maes (1873-1957), Commissaris-Generaal van de Regering voor de Burgerlijke Bevoorrading in het Onbezette België, niet nodig om de productie, de handel en de consumptie van bier tijdens de Eerste Wereldoorlog te omschrijven.

Is er (nog) plaats voor emotie?–  Aandacht voor de emotionele component van het leraar-worden in de lerarenopleiding  –Heeft u zich al eens afgevraagd welke druk er op de schouders van een leraar rust? Zijn werk draagt namelijk bij tot het vormen van een toekomstige generatie. Dit gaat gepaard met heel wat verantwoordelijkheid. Zo neemt een leraar tal van (morele) beslissingen die het lot van zijn leerlingen mee bepalen.

1 op 8 leerkrachten secundair onderwijs presteert ondermaats volgens hun directieVolgens de directies van Vlaamse secundaire scholen onderpresteert 12% van de leerkrachten. Deze leerkrachten hebben vooral problemen met het correct evalueren van de leerlingen of stemmen de lessen onvoldoende af op de leerlingen. Dat concludeert Dimitri Plas in zijn masterproef (Universiteit Antwerpen).Plas bevroeg 325 schooldirecties van het secundair onderwijs over het probleem van leerkrachten die onderpresteren.

“Schoolreglement of wetboek?”Dagelijks hebben duizenden leerlingen, ouders en leerkrachten in Vlaanderen te maken met het schoolreglement. Wie van hen kent de bepalingen in de schoolreglementen nog? Of meer nog, wie heeft het schoolreglement gelezen? De toenemende juridisering in onze maatschappij heeft een invloed op het onderwijs en dus ook op de schoolreglementen. Het gemiddelde schoolreglement van vandaag is 12,52 keer groter dan dat van 25 jaar geleden.

 Leren leren voor het leven?Hoe herinnert u zich ‘leren leren’ in de basisschool?Dit was de prikkelende vraag die ik stelde aan enkele medestudenten... Hun ervaringen waren helaas niet erg positief. Ze herinneren zich enkele saaie lessen rond ‘leren leren’ per jaar, waarbij ze snel een boekje moesten invullen, om dan achteraf alle info weer te vergeten. In het beste geval herinneren ze zich nog goed de beertjes van Meichenbaum.

Taalvariatie is een onderwerp waarover discussie bestaat in het hedendaagse Vlaamse onderwijslandschap. Zowel leerlingen als leraren hanteren vaak de tussentaal in de klas, terwijl de overheid benadrukt dat enkel het Standaardnederlands geschikt is als onderwijstaal. Deze masterscriptie onderzoekt een aspect van taalvariatie in de klas. De onderzoeksvraag is namelijk of de taalvariëteit de score van leerlingen op een luistertest beïnvloedt. De 101 leerlingen die aan dit experiment deelnemen, zitten in het derde middelbaar in een school in Sint-Truiden.

HOE EEN ZAK KOLEN DE SAMENLEVING VERANDERDEWelkom in Limburg, een multiculturele provincie met veel geschiedenis. Limburg lijkt voor velen een boerenprovincie, maar in het verleden is het een belangrijke factor geweest voor de Belgische economie. De mijnen hebben daartoe veel bijgedragen, maar ze hebben er ook voor gezorgd dat de provincie verschillende nationaliteiten kent.Vanaf de jaren 1917 ontstonden zeven mijnzetels over heel Limburg. Daar waren heel wat arbeiders voor nodig.

Hoe kunnen leraren van elkaar leren?“Dat is eigenlijk het belangrijkste punt van heel dit project, dat ik echt wel ineens een heel andere manier van aanpak hanteer in het eerste jaar dan voordien.”Leraren die hun collega’s observeren en feedback geven: wat zegt de literatuur?Allereerst biedt het observeren van een collega leraar een duidelijke meerwaarde tegenover enkel het spreken over het klasgebeuren, zoals dit vaak het geval is tijdens de pauzes.

Bold or Italic: een interactieve workshop ter preventie van eetstoornissen bij jongerenVandaag de dag heeft 10,3% van de Belgische vrouwen tussen tien en dertig jaar een eetstoornis[1]. Daarnaast merken verschillende Belgische en Nederlandse professionals en eetklinieken op dat de leeftijd waarop een eetstoornis ontstaat, daalt. Deze leeftijdsdaling is volgens experts gevaarlijk, aangezien eetstoornissen die op jonge leeftijd ontstaan, zorgen voor ernstige complicaties.Verschillende onderzoekers toonden aan dat eetstoornissen in het begin van de puberteit ontstaan.

Egypte, het land van de piramides, farao's, de Nijl en zoveel meer. Websites, blogs, boeken, CD's, documentaires, enzovoorts. Tegenwoordig vind je alles over het Oude Egypte. Tientallen eeuwen later zijn we er nog steeds niet over uitgepraat. Egypte is en blijft een mysterieus land.Er zijn vele middelen om de lessen rond het Oude Egypte aangenaam te maken voor beginnende tieners. Als toekomstige leerkracht wil je je leerlingen zo warm mogelijk maken voor deze prachtige oude beschaving.